«Χρυσός» κουμπαράς στην πλάτη των συνταξιούχων- Αγγίζει το 1 δισ. ευρώ η ετήσια εισφορά της ΕΑΣ στο Ταμείο Γενεών

Ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, έχει μια μοναδική ευκαιρία να δώσει ένα τέλος στη διπλή φορολόγηση 500.000 συνταξιούχων που πληρώνουν την Εισφορά Αλληλεγγύης. Μία «ποινή» που επιβλήθηκε στα «πέτρινα» χρόνια των μνημονίων παραμένει το πιο ασφαλές εισπρακτικό μέτρο της Πολιτείας για το συνταξιοδοτικό σύστημα.

Υπολογίζεται πως η επιβολή της ΕΑΣ στους συνταξιούχους φέρνει ετησίως στον ΑΚΑΓΕ από 800 έως 900 εκατομμύρια ευρώ από κύριες και επικουρικές συντάξεις.

Πρόκειται για έναν «κουμπαρά» που αυτή τη στιγμή διαθέτει πάνω από 22 δισεκατομμύρια ευρώ. (Μόνο φέτος υπολογίζεται ότι θα αυξηθεί κατά 888 εκατομμύρια ευρώ από την ΕΑΣ των συνταξιούχων).

Το τεράστιο αυτό ποσό είναι κατατεθειμένο στην Τράπεζα της Ελλάδος και αξιοποιείται κυρίως για την αγορά κρατικών ομολόγων, συμβάλλοντας έτσι στη μείωση του δημόσιου χρέους.

Λόγω του τεράστιου μεγέθους του κεφαλαίου του ΑΚΑΓΕ, μόνο οι τόκοι από τις επενδύσεις αυτών των χρημάτων υπολογίζονται σε πάνω από 500 εκατομμύρια ευρώ ετησίως!

Ο «κουμπαράς», στον οποίο καταλήγει και το 4% των εσόδων του ΦΠΑ, δεν είναι απλά γεμάτος· είναι υπερπλήρης και η Πολιτεία, η σημερινή κυβέρνηση, ο Κυριάκος Μητσοτάκης, οφείλει να προχωρήσει σε διορθώσεις, ώστε οι 500.000 συνταξιούχοι που συνεισέφεραν με αυξημένες εισφορές στο ασφαλιστικό σύστημα να μην τιμωρούνται γι’ αυτό. Γιατί μια τέτοια πολιτική της κυβέρνησης δεν αποτελεί και το καλύτερο παράδειγμα προς τους σημερινούς εργαζομένους για τη σχέση τους με το ασφαλιστικό σύστημα.

Ο παραλογισμός του υπολογισμού της ΕΑΣ

Η Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ) επιβαρύνει όλους τους συνταξιούχους με σύνταξη πάνω από 1.400 ευρώ — το όριο τιμαριθμοποιείται κάθε χρόνο — με κρατήσεις που κυμαίνονται από 3% έως και 14%, ανάλογα με το ύψος της κύριας σύνταξης.

Το πραγματικό πρόβλημα δεν είναι η ΕΑΣ, αλλά ο τρόπος με τον οποίο υπολογίζεται.

Σήμερα, όταν ένας συνταξιούχος υπερβεί το προβλεπόμενο όριο, η εισφορά δεν επιβάλλεται μόνο στο ποσό που υπερβαίνει το όριο, αλλά υπολογίζεται στο σύνολο της σύνταξής του.

Έτσι δημιουργούνται παράδοξα και άδικα αποτελέσματα.

Εάν η σύνταξη είναι κάτω από τα 1.400 ευρώ, δεν καταβάλλεις ΕΑΣ. Αν όμως είναι 1.500 ευρώ, τότε δεν πληρώνεις μόνο για τα 100 παραπάνω ευρώ, αλλά και για τα 1.500! Αυτό δημιουργεί έναν παραλογισμό και γι’ αυτό υπάρχει έντονη νομική αμφισβήτηση για τη νομιμότητα του τρόπου υπολογισμού και επιβολής της ΕΑΣ.

Νομικοί και συνταγματολόγοι επισημαίνουν ότι ο σημερινός τρόπος υπολογισμού εγείρει σοβαρά ζητήματα συνταγματικότητας, καθώς μπορεί να παραβιάζει τις αρχές της ισότητας και της αναλογικότητας που κατοχυρώνονται στο Σύνταγμα.

Δεν είναι τυχαίο ότι το θέμα απασχολεί το Ελεγκτικό Συνέδριο, το οποίο καλείται να κρίνει αν ο συγκεκριμένος τρόπος υπολογισμού είναι συμβατός με τις συνταγματικές επιταγές. Το γεγονός και μόνο ότι το ανώτατο δημοσιονομικό δικαστήριο εξετάζει το ζήτημα αποδεικνύει ότι δεν πρόκειται για μια απλή πολιτική διαφωνία, αλλά για ένα σοβαρό θέμα δικαιοσύνης.

Οι συνταξιούχοι πληρώνουν για τις συντάξεις των επόμενων

Υπάρχει όμως και μια δεύτερη διάσταση, μια εξίσου σημαντική παράμετρος του παραλογισμού στην ΕΑΣ.

Οι σημερινοί συνταξιούχοι, αφού εργάστηκαν επί δεκαετίες και κατέβαλαν τις ασφαλιστικές εισφορές που τους θεμελίωσαν το δικαίωμα στη σύνταξη, καλούνται σήμερα να χρηματοδοτούν εκ νέου ένα αποθεματικό για τη στήριξη του ασφαλιστικού των επόμενων γενεών.

Η διαγενεακή αλληλεγγύη αποτελεί ασφαλώς θεμελιώδη αρχή κάθε ασφαλιστικού συστήματος. Δεν μπορεί όμως να στηρίζεται κυρίως στους σημερινούς συνταξιούχους, που έχουν ήδη εκπληρώσει στο ακέραιο τις ασφαλιστικές τους υποχρεώσεις κατά τη διάρκεια του εργασιακού τους βίου.

Το  ερώτημα είναι απλό: Μπορεί το κράτος να ζητά από έναν συνταξιούχο, που έχει ήδη πληρώσει εισφορές για 35 ή 40 χρόνια ώστε να αποκτήσει τη σύνταξή του, να συνεχίσει να χρηματοδοτεί το ασφαλιστικό σύστημα με μια επιπλέον κράτηση που μειώνει το εισόδημά του σε οικονομική συγκύρια που η ακρίβεια το μειώνει σταθερά μήνα με το μηνά ;

Η απάντηση δεν μπορεί να είναι μόνο λογιστική.

Είναι θέμα κοινωνικής δικαιοσύνης.

Η κυβέρνηση δεν χρειάζεται να περιμένει την έκδοση μιας νέας δικαστικής απόφασης. Μπορεί να προχωρήσει άμεσα σε μια νομοθετική παρέμβαση που θα διορθώνει την αδικία, χωρίς να καταργεί κατ’ ανάγκη την ΕΑΣ.

Η λύση είναι απλή και εφαρμόζεται ήδη στη φορολογία εισοδήματος.

Με βάση την ισότιμη αντιμετώπιση των συνταξιούχων, να εξαιρείται η καταβολή της εισφοράς έως τα 1400 ευρώ για όλους τους συνταξιούχους και μετά από αυτό το ποσό να επιβάλλεται  κλιμακωτά, όπως στη φορολογία εισοδήματος.

Μια τέτοια μεταρρύθμιση δεν αποτελεί προνόμιο για τους συνταξιούχους. Αποτελεί αποκατάσταση μιας προφανούς αδικίας. Και δεν πρόκειται για παροχή, αφού αφορά χρήματα που ήδη έχουν καταβάλει οι 500.000 συνταξιούχοι και καταβάλουν κάθε μηνά.