Συνέντευξη στη Μαίρη Γκαζιάνη
Η Φρίντα Κολοβού-Μήτσιου γεννήθηκε στο Αγρίνιο. Σπούδασε Κλασική Φιλολογία στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και Παιδαγωγικά – Ψυχολογία στο Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών. Εργάσθηκε στη Δημόσια Εκπαίδευση για είκοσι πέντε χρόνια. Πρόσφατα ολοκλήρωσε το μεταπτυχιακό «Δημιουργικής Γραφής» στο Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας.
Σε συνεργασία με τον καλλιτεχνικό διευθυντή του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Αγρινίου, Νίκο Καραγέωργο, διασκεύασε τον «Μικρό Πρίγκιπα» του Αντουάν ντε Σαιντ Εξυπερύ, που παίχθηκε στην κεντρική σκηνή του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ.
Πεζά της έχουν δημοσιευθεί σε εφημερίδες και λογοτεχνικά περιοδικά. Το διήγημα «Ο Αυλητής του τρίτου» που περιλαμβάνεται στην παρούσα συλλογή, καθώς και μια μελέτη για το «Κιβώτιο» του Άρη Αλεξάνδρου, συμπεριλήφθηκαν στο περιοδικό «Θέματα Λογοτεχνίας» των εκδόσεων Γκοβόστη, τεύχος 58.
Το 2016 εκδόθηκε το βιβλίο της «Γαμήλιος εσπερινός» από τις εκδόσεις Περίπλους. Η «Τρυφερή επανάσταση» είναι η δεύτερη συλλογή διηγημάτων της και κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Πνοή.
ΜΑΙΡΗ ΓΚΑΖΙΑΝΗ: Έχετε σπουδάσει Κλασική Φιλολογία και Ψυχολογία. Η αγάπη σας για τη συγγραφή σάς οδήγησε στην επιλογή σπουδών ή οι σπουδές σας σας έστρεψαν προς τη συγγραφή;
ΦΡΙΝΤΑ ΜΗΤΣΙΟΥ: Δεν μπορώ να σας πω με βεβαιότητα. Οι σπουδές μάς ανοίγουν ένα παράθυρο στον κόσμο. Οι ανθρωπιστικές σπουδές κυρίως βοηθούν τον άνθρωπο να καταδυθεί στο βάθος της ψυχής του, να μάθει αλήθειες για τον εαυτό του, τη ζωή που ζει και αυτήν που θέλει να ζήσει. Αυτό μου πρόσφεραν οι σπουδές μου και σ’ αυτό το μέτρο με βοήθησαν να εκφραστώ με τις ιστορίες μου. Πιστεύω ωστόσο ότι η τάση να εκφράζω γραπτά ό,τι με συγκινεί υπήρχε από τα νεανικά μου χρόνια.
Μ.Γ.: Εργαστήκατε στη Δημόσια Εκπαίδευση για είκοσι πέντε χρόνια. Ποια ήταν η σχέση σας με τους μαθητές σας;
Φ.Μ.: Σχέση μαγική. Εκτός από τη γνώση που έδωσα εγώ στα παιδιά και ήταν, ας πούμε, το ζητούμενο, το «εκ των ουκ άνευ», εγώ είμαι εκείνη που πήρα πολύτιμα στοιχεία από τους μαθητές μου. Η επίδραση των μαθητών στην διαμόρφωσή μου ήταν καταλυτική. Τους ευγνωμονώ.
Μ.Γ.: Πιστεύετε ότι το υπάρχον εκπαιδευτικό σύστημα ανταποκρίνεται στις ανάγκες των σημερινών έφηβων μαθητών;
Φ.Μ.: Αυτό είναι τεράστιο θέμα. Δεν αναλύεται σε μια περιορισμένη απάντηση. Το μόνο που μπορώ να πω είναι ότι ο ρόλος του Σχολείου άλλαξε στις μέρες μας –τα τελευταία είκοσι χρόνια εννοώ–. Κάποτε το Σχολείο ήταν ένας από τους τρεις βασικούς φορείς γνώσης και αγωγής. Οι άλλοι ήταν το σπίτι και η εκκλησία – για την πλειονότητα των ελληνικών οικογενειών. Σήμερα το Σχολείο δεν κατέχει πλέον αυτό τον ρόλο. Οι νέοι είναι αποδέκτες μηνυμάτων τεράστιου όγκου και ποικιλίας από διάφορες πηγές, όπως το διαδίκτυο με τις άπειρες και καμιά φορά τρομαχτικές δυνατότητές του. Ο ρόλος του Σχολείου έγινε δύσκολος πολύ. Θεωρώ ότι οι αλλαγές που έγιναν στον τρόπο διδασκαλίας και στην επιλογή της ύλης είναι προς τη σωστή κατεύθυνση, αλλά απέχουμε πολύ από το να έχουμε ένα σχολείο ικανό να καλύψει τις ανάγκες του σύγχρονου νέου.
Μ.Γ.: «Τρυφερή επανάσταση» είναι ο τίτλος του νέου βιβλίου σας. Πώς προέκυψε ο ιδιαίτερος αυτός τίτλος;
Φ.Μ.: Δεκαπενταύγουστος. Με ζέστη στην Βάρκιζα. Βάζω τη λέξη «τέλος» στη συλλογή και σκέφτομαι ότι με τα βιβλία, που αποφάσισα σε μεγάλη ηλικία να εκδώσω, έκαμα μια προσωπική Επανάσταση. Άπλωσα γέφυρες, για να ανταμώσω τους άλλους, να τους γνωρίσω και να με γνωρίσουν, μέσα από τις ιστορίες μου. Στον πρόλογο της «Τρυφερής Επανάστασης» τα λέω όλα.
Μ.Γ.: Με τι έρχεται σε επαφή ο αναγνώστης στις σελίδες του;
Φ.Μ.: Με τη ζωή. Την ωραία και την οδυνηρή. Την γλυκειά και τη δύσκολη. Και με τους ανθρώπους, με τις καλές και τις κακές τους, όψεις με τις ιστορίες του καθενός που σιωπηρά ή εκκωφαντικά υφαίνουν κάθε μέρα την Ιστορία του Κόσμου.
Μ.Γ.: Πότε μια επανάσταση χαρακτηρίζεται τρυφερή;
Φ.Μ.: Όταν το μόνο που έχεις να «σκοτώσεις» είναι ο εγωκεντρισμός και η φιλαυτία σου. Το μόνο που θέλεις να πετύχεις είναι η γλυκειά αίσθηση ότι δεν είσαι μόνος στο κόσμο.
Μ.Γ.: Πρόκειται για βιογραφικές ή βιωματικές ιστορίες;
Φ.Μ.: Όσες ιστορίες γράφονται και όσες θα γραφούν έχουν στον πυρήνα τους προσωπικά βιώματα ή συλλογικά βιώματα, αυτό που λέμε στοιχεία από το συλλογικό ασυνείδητο.
Μ.Γ.: Υπάρχει κάποιο κοινό σημείο σε όλα τα διηγήματα;
Φ.Μ.: Ναι. Ο συγγραφέας∙ που καθρεφτίζεται με χίλιους μυστικούς και φανερούς τρόπους μέσα σε κάθε ιστορία.
Μ.Γ.: Ποια συναισθήματα συναντάμε στις σελίδες του βιβλίου;
Φ.Μ.: Όλα τα ανθρώπινα∙ από τα πιο φανερά και «αποδεκτά», μέχρι και τα πιο κρυφά και «απαγορευμένα».
Μ.Γ.: Εσείς με ποια συναισθήματα βιώσατε τη συγγραφική συμπόρευση με τους ήρωές σας;
Φ.Μ.: Δεν μπορώ να σας πω ακριβώς. Χαιρόμουν, όταν έγραφα, γελούσα και έκλαιγα η ίδια με τους ήρωές μου. Τελικά το ευχαριστήθηκα πολύ.
Μ.Γ.: Υπάρχει κάποιο διήγημα που σας συγκίνησε περισσότερο, όταν το γράφατε;
Φ.Μ.: Όχι. Ίσως η «Τελική Αυλαία», επειδή μιλάει για ένα βασανισμένο παιδί, αποδιωγμένο από τους δικούς του, εξαιτίας της ιδιαιτερότητάς του.
Μ.Γ.: Ποιος συμβολισμός υπάρχει στην εικόνα εξωφύλλου;
Φ.Μ.: Δεν ξέρω. Η εικόνα του εξωφύλλου είναι ένας αγαπημένος μου πίνακας ζωγραφικής παλιού μου μαθητή, που τον χαίρομαι κάθε μέρα στο σπίτι μου. Ενώ φαίνεται σαν απλό, χαρούμενο τοπίο, έχει σουρεαλιστικά στοιχεία και ένα επικίνδυνο σκοτεινό βάθος στο νερό της λίμνης. Έτσι είναι και το βιβλίο.
Μ.Γ.: Πιστεύετε ότι η συγγραφή είναι ταλέντο ή παρακολουθώντας κάποιος σεμινάριο δημιουργικής γραφής μπορεί να γίνει συγγραφέας;
Φ.Μ.: Ο όρος «ταλέντο» είναι μεγάλη κουβέντα. Άλλωστε σήμερα που «ξεφυτρώσαμε» εκατοντάδες ή και χιλιάδες «συγγραφείς» το πράγμα έχει ξεφύγει. Οπωσδήποτε, οι σπουδές της δημιουργικής γραφής βοηθούν σ’ αυτό που λέμε «τεχνογνωσία» της γραφής, αλλά συγγραφέα δεν σε κάνουν. Σπούδασε δημιουργική γραφή ο Μακρυγιάννης, ο Σολωμός ή ο Παπαδιαμάντης;
Μ.Γ.: Έχετε σκεφτεί να γράψετε μυθιστόρημα ή παραμένετε πιστή στα διηγήματα;
Φ.Μ.: Ναι, άρχισα κιόλας ένα. Με πίεσαν φίλοι, ακόμη και οι εκδότες. Όμως έγραψα περί τις 80 σελίδες και είδα ότι όλα αυτά μπορούσα να τα πω χωρίς «κοιλιές» σε 2-3 μεστά διηγήματα των τριών σελίδων και έτσι σταμάτησα.
Μ.Γ.: Πώς κατακτάται «το λάφυρο της ανθρώπινης συντροφικότητας» που αναφέρετε στον πρόλογό σας;
Φ.Μ.: Με την αγάπη, την ταπείνωση και τη θυσία. Αυτά δεν είναι κάποια μαζοχιστική διακήρυξη. Μην φαντασθείτε ότι η συντροφικότητα πετυχαίνεται με ένα δακρύβρεχτο αγώνα υποταγής. Χαρά και παιχνίδι είναι, απαλλαγμένο όμως από τα βαρίδια του εγωισμού και της φιλαυτίας.
Μ.Γ.: Με ποιον τρόπο οι ήρωές σας οδηγούν τους αναγνώστες «στα δύσβατα μονοπάτια της αυτογνωσίας» όπως αναφέρεται στο οπισθόφυλλο;
Φ.Μ.: Με την αυθεντικότητά τους (ελπίζω!)
Μ.Γ.: Τι είναι αυτό που θα θέλατε να εισπράξει ο αναγνώστης;
Φ.Μ.: Δεν ξέρω καν, αν θα εισπράξει κάτι. Θα το χαρεί όμως, ελπίζω, και θα θέλει και άλλο.
Μ.Γ.: Σας ευχαριστώ πολύ για τη συνέντευξη και σας εύχομαι καλοτάξιδο το βιβλίο σας.
Φ.Μ.: Εγώ σας ευχαριστώ πάρα πολύ. Εύχομαι σε όλους καλό καλοκαίρι.
*Το βιβλίο «Τρυφερή επανάσταση» της Φρίντας Μήτσιου κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Πνοή.
Μαίρη Γκαζιάνη
Γεννήθηκε στα Ιωάννινα. Μεγάλωσε στην Αθήνα όπου ζει μέχρι σήμερα και εργάσθηκε ως τραπεζοϋπάλληλος. Στο παρελθόν ασχολήθηκε ερασιτεχνικά με την φωτογραφία ενώ τώρα ζωγραφίζει και παράλληλα γράφει. Έχει πραγματοποιήσει ατομικές εκθέσεις και έχει συμμετάσχει σε πολλές ομαδικές.
Τον Μάιο του 2012 κυκλοφόρησε την πρώτη ποιητική της συλλογή με τίτλο «Σου γράφω…», τον Σεπτέμβρη 2013 κυκλοφόρησε το πρώτο της μυθιστόρημα με τίτλο «Ένα φεγγάρι λιγότερο» από τις εκδόσεις Ελληνική Πρωτοβουλία και τον Ιούνιο του 2014 κυκλοφόρησε το βιβλίο της «Τα πλήκτρα της σιωπής» από τις εκδόσεις ΄Οστρια. Επίσης, το παραμύθι της «Το ψαράκι του βυθού» συμπεριλαμβάνεται στο βιβλίο «Παραμύθια και Μαμάδες» εκδόσεις Βερέττα 2015. Τον Ιούνιο 2017 κυκλοφόρησε το μυθιστόρημά της «Άλικα βήματα» από την Εμπειρία Εκδοτική. Τον Νοέμβριο του 2019 κυκλοφόρησε το νέο της μυθιστόρημα «Ζάχαρη άχνη» από τις εκδόσεις Ωκεανός.
Την περίοδο 2011-2012 υπήρξε ραδιοφωνική παραγωγός στο magicradiolive. Από τον Νοέμβρη 2014 συνεργάζεται με το now24.gr και έχει πραγματοποιήσει πάνω από εξακόσιες συνεντεύξεις, καθώς και σχολιασμούς βιβλίων και θεατρικών παραστάσεων. Το 2016 συμμετείχε στην τηλεοπτική εκπομπή «Καλώς τους» του ΑιγαίοTV πραγματοποιώντας συνεντεύξεις σε ανθρώπους των τεχνών. Διετέλεσε Διευθύντρια Σύνταξης του on line Πολιτιστικού Περιοδικού Books and Style από Ιούλιο 2017 έως Μάρτιο 2018 οπότε αποχώρησε οικειοθελώς.
Μεγάλες της αγάπες είναι το θέατρο και ο χορός με τα οποία έχει ασχοληθεί ερασιτεχνικά.
