Subscribe Now

Trending News

Τα cookies επιτρέπουν μια σειρά από λειτουργίες που ενισχύουν την εμπειρία σας στo now24.gr.
Χρησιμοποιώντας αυτόν τον ιστότοπο, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies, σύμφωνα με τις οδηγίες μας.
21 Σεπ 2019
Πολιτισμός

Τίτσα Πιπίνου: Ο καθένας παίρνει αυτό που του αξίζει ή αυτό που πραγματικά επιθυμεί

Συνέντευξη στη Μαίρη Γκαζιάνη 

Η Τίτσα Πιπίνου γεννήθηκε στη Ρόδο, όπου ζει μέχρι σήμερα. Για ένα διάστημα έμεινε στην Αγγλία και παρακολούθησε μαθήματα γλώσσας. Στα γράμματα εμφανίστηκε το 1994 με το βιβλίο Γυναίκα της σκιάς.

Συνολικά έχει γράψει εννιά μυθιστορήματα, ένα δοκίμιο και ένα βιβλίο για παιδιά. Διηγήματα και κείμενά της έχουν δημοσιευτεί σε ανθολογίες, λογοτεχνικά ημερολόγια και στον Τύπο. Διατηρεί εδώ και χρόνια ραδιοφωνική εκπομπή για το βιβλίο. 

ΜΑΙΡΗ ΓΚΑΖΙΑΝΗ: Κυρία Πιπίνου πρόσφατα κυκλοφόρησε το νέο βιβλίο σας με τίτλο «Το κορίτσι του Αλεσάντρο». Σε τι παραπέμπει ο τίτλος του;

ΤΙΤΣΑ ΠΙΠΙΝΟΥ: Σε αυτό που λέει ακριβώς. Δεν είναι μεταφορικός ο τίτλος. Έτσι την έβλεπαν οι άλλοι την ηρωίδα μου, σαν το κορίτσι του Ιταλού Αλεσάντρο, χωρίς αυτό να είναι πάντα καλό, αν σκεφθούμε ότι οι Ιταλοί ήταν οι κατακτητές. Μετά το τέλος του πολέμου αυτό μπορούσε να δημιουργήσει πολλά προβλήματα. Τα πράγματα ήταν πολύ άγρια τότε. Έγιναν πολλά έκτροπα κι εδώ κι αλλού. Όσες γυναίκες ήταν ήδη παντρεμένες αναγκάστηκαν να ακολουθήσουν τους συζύγους τους στην Ιταλία. 

Μ.Γ.: Τι σας έκανε να γράψετε για τη συγκεκριμένη ιστορική περίοδο;

Τ.Π.: Ήταν μια πυκνή σε γεγονότα περίοδος αυτή για τα Δωδεκάνησα. Μόλις είχαν βγει από μία πολύχρονη τουρκική κατοχή για να μπουν σε μια άλλη, την ιταλική. Στην αρχή οι κάτοικοι είχαν προσδοκίες ότι τα πράγματα θα ήταν καλύτερα, μιας και είχαν να κάνουν με χριστιανούς αυτή τη φορά, αλλά σύντομα διαψεύστηκαν. Μάλιστα τα τελευταία χρόνια, πριν τον πόλεμο, όταν κυβερνήτης ήταν ο Τσέζαρε Μαρία Ντε Βέκκι, ένας από την τετραρχία του φασισμού στην Ιταλία, τότε που εκτυλίσσεται το μεγαλύτερο μέρος της ιστορίας του βιβλίου, ήταν τα πιο σκληρά.

Έχει μεγάλο ενδιαφέρον η εποχή, αν σκεφθούμε, ότι τα Δωδεκάνησα δεν ενώθηκαν με την υπόλοιπη Ελλάδα, παρά περίπου 130 χρόνια μετά την ελληνική επανάσταση. Εμείς εδώ δεν ήμασταν τότε παρά μία επαρχία της Ιταλίας. Συγκεκριμένα Ιταλική Κτήση των Νήσων του Αιγαίου. Οι κάτοικοι ήταν κάτι σαν πολίτες Β’ κατηγορίας, γι’ αυτό πολλοί μετανάστευσαν, και τα νησιά άδειασαν και ερήμωσαν κι έτσι έμειναν για πάρα πολλές δεκαετίες. Μόνο τα τελευταία χρόνια δείχνουν σημεία ανάκαμψης λόγω τουρισμού.

 Μ.Γ.: Δεύτερος παγκόσμιος πόλεμος, ιταλική κατοχή στα Δωδεκάνησα και στη συνέχεια γερμανική. Από που αντλήσατε τις πληροφορίες για όλες τις σημαντικές λεπτομέρειες που αναφέρετε στο βιβλίο σας;

Τ.Π.: Είναι η νεότερη ιστορία των νησιών, ήταν δύσκολο αλλά όχι ακατόρθωτο να βρεθούν οι πληροφορίες είτε από βιβλία, είτε από μαρτυρίες, διαδίκτυο αλλά και μνήμες από διηγήσεις ανθρώπων που έζησαν τότε, που όταν τις άκουγα σαν παιδί δεν φανταζόμουν ότι κάποτε θα μου ήταν χρήσιμες. Υπάρχουν απόγονοι και εδώ και στην Ιταλία από τις ενώσεις Ελληνίδων με Ιταλούς. 

Μ.Γ.: Δεδομένου ότι η ιστορία που αφηγείστε διεξάγεται κυρίως στη Ρόδο, που είναι ο τόπος σας, υπάρχουν πραγματικά πρόσωπα και γεγονότα στα οποία βασιστήκατε;

Τ.Π.: Γεγονότα ναι. Ότι ιστορικά γεγονότα αναφέρω συνέβησαν έτσι ακριβώς. Αυτά δεν μπορεί να τα αλλάξει κανείς. Και το ναυάγιο του «Όρια», το πιο πολύνεκρο στη Μεσόγειο, με περισσότερους νεκρούς και από αυτό του «Τιτανικού», αλλά άγνωστο στον κόσμο, ίσως γιατί τότε ήταν γερμανική διοίκηση και αποσιωπήθηκε για τον φόβο της κατακραυγής και των πολεμικών αποζημιώσεων, και οι άγριοι διωγμοί των Ιταλών μετά την ανακωχή της ηγεσίας τους με τους Συμμάχους, τα στρατόπεδα συγκέντρωσης, όλα αυτά έγιναν. Εντάξει σε κάποια βάζω φανταστικές λεπτομέρειες, αλλά στη βάση τα γεγονότα δεν αλλάζουν. Τα πρόσωπα όμως είναι επινοημένα. Όχι, ότι δεν θα μπορούσαν να συμβούν αυτά που γράφω, αλλά με άλλα πρόσωπα. 

Μ.Γ.: Αν και η κύρια ηρωίδα σας είναι η Άννα εμπλέκονται πολλά πρόσωπα στην αφήγησή σας. Τι θέλατε να περάσετε στον αναγνώστη;

Τ.Π.: Δεν θέλω να περάσω μηνύματα, απλά να διηγηθώ την ιστορία αυτών των προσώπων, καθώς και όλων όσων εμπλέκονται στη ζωή τους. Να μάθει ο αναγνώστης πόσο δύσκολη ήταν η ζωή εκείνα τα χρόνια, και πως όσο πολιτισμένος κι αν είναι ο κατακτητής, τα πράγματα δεν είναι ποτέ εύκολα για τον κατακτημένο. Ότι τον καιρό του 2ου Παγκόσμιου Πολέμου, από τις πιο άγριες στιγμές της ανθρώπινης ιστορίας, από τις φρικαλεότητες δεν γλύτωσαν ούτε νησιά, όπως η Ρόδος, τόσο μακριά από τα κέντρα των αποφάσεων και των επιχειρήσεων.

Επίσης ήθελα να μιλήσω για τα σκληρά έθιμα που υπήρχαν που κατέστρεφαν τις ζωές των ανθρώπων. Όπως οι διακρίσεις που γίνονταν εις βάρος της τρίτης κόρης μιας οικογένειας, κάτι που συνέβαινε στην πραγματικότητα μέχρι πρόσφατα. Ένα είδος δούλας! 

Μ.Γ.: Ο έρωτας και η αγάπη πως παρουσιάζονται μέσα από τις σελίδες του βιβλίου;

Τ.Π.: Ο έρωτας είτε με την παρουσία του, είτε με την απουσία του δημιουργεί κραδασμούς στις ζωές των προσώπων του βιβλίου, όπως ακριβώς συμβαίνει και στη ζωή. 

Μ.Γ.: Η Περσεφόνη, η Φραγκίσκη και η Άννα είναι τρεις αδερφές. Μπορούσαν να ξεφύγουν από τα ήθη και τα έθιμα της εποχής τους; 

Τ.Π.: Όταν ζούμε μια εποχή σε έναν συγκριμένο τόπο το να έρθουμε αντιμέτωποι με τα ήθη ή με την κοινωνία μας φαίνεται αδιανόητο, και με ανυπέρβλητα εμπόδια. Θέλει σθένος και δεν το διαθέτουμε όλοι. Ακόμη και με την οικογένεια φαίνεται βουνό να συγκρουστούμε και στο τέλος συμβιβαζόμαστε. Οι περισσότεροι δεν το τολμούν και αφήνονται ή πείθονται ακολουθώντας τις επιλογές των άλλων. Στο βιβλίο πρώτη η Άννα αντιστέκεται σε αυτό που έχουν προκαθορίσει για μοίρα της και φεύγει από τον τόπο της, αναζητώντας την τύχη της αλλού, χωρίς κανένα εφόδιο και κόντρα στις προβλέψεις όλων ότι θα αποτύχει παντελώς.

Με τον τρόπο τους και οι δύο άλλες αδελφές κάνουν τις δικές τους επιλογές ανατρέποντας ότι η οικογένεια και η μικρή κοινωνία περίμεναν από αυτές.

Γενικά όμως αναγνωρίζω ότι το να έρθουμε αντιμέτωποι με την κοινωνία που ζούμε είναι πάρα πολύ δύσκολο στην πραγματικότητα. Στον κόσμο των βιβλίων μπορούμε να το κάνουμε να συμβεί πιο εύκολα.

 Μ.Γ.: Και οι τρεις έχουν διαφορετικό χαρακτήρα. Ποιο είναι το ζητούμενο για τις ζωές τους;

Τ.Π.: Το ζητούμενο και για τις τρεις δεν είναι άλλο παρά η ευτυχία, όπως για όλους μας, ανεξάρτητα τι εννοεί ο καθένας με αυτή τη λέξη. Και για τις τρεις όμως υπάρχει κάτι κοινό που είναι ο έρωτας και η απαλλαγή από τις δεσμεύσεις της ασφυκτικής κοινωνίας που ζουν. Η ζωή των γυναικών ήταν πολύ δύσκολη εκείνα τα χρόνια, χωρίς καμία υπερβολή.

Αυτό που μας κάνει ευτυχισμένους στα 20, για παράδειγμα, δεν είναι απαραίτητο να είναι το ίδιο και στα 40. Είναι η ζωή συνήθως και οι ανατροπές της που μας το δείχνουν. 

Μ.Γ.: Με μια λέξη πως θα χαρακτηρίζατε την κάθε μια;

Τ.Π.: Η πρώτη, η Περσεφόνη, η πιο πειθήνια εξ αρχής κάνει την μεγάλη ανατροπή στο τέλος.

Η δεύτερη, η Φραγκίσκη, είναι το αγοροκόριτσο.

Η τρίτη, η Άννα, είναι αυτή που δεν θα διστάσει να συγκρουστεί από νωρίς με την οικογένεια. Είναι το πιο ανήσυχο, το πιο ασυμβίβαστο πνεύμα.

Συμπεριφορές απόλυτα συνηθισμένες και αποδεκτές σήμερα εκείνα τα χρόνια στη μικρή τους κοινωνία θεωρούνταν επαναστάσεις. Έτσι συνέβαινε και στην πραγματικότητα.

Μ.Γ.: Τι άνθρωπος είναι ο Ιταλός Αλεσάντρο;

Τ.Π.: Ένας ακέραιος άνθρωπος. Πιστός στα αισθήματα του μέχρι το τέλος. Από αυτό το σπάνιο είδος των ανδρών που δεν συναντάμε συχνά.

 Μ.Γ.: Ποια συναισθήματα επικρατούν στις σελίδες του βιβλίου;

Τ.Π.: Θα έλεγα αγωνία για αν θα πετύχει τελικά ένα άγουρο, αλλά πεισματάρικο και φιλόδοξο κορίτσι τον σκοπό της, συγκίνηση για τον έρωτα της με τον Ιταλό και ξανά αγωνία για την τύχη τους μέσα σε μια δύσκολη εποχή με απρόβλεπτες εξελίξεις. 

Μ.Γ.: Ποιο είναι για εσάς το πιο ιδιαίτερο κομμάτι της ιστορίας του βιβλίου σας;

Τ.Π.: Πάντα το τέλος, αλλά και η αρχή του βιβλίου. Οι πρώτες σελίδες του κάθε βιβλίου μου διασώζονται σχεδόν αναλλοίωτες όσες αλλαγές και διορθώσεις κάνω κατά τη διάρκεια της συγγραφής του. Γι αυτό και η αρχή παραμένει ιδιαίτερο κομμάτι του κάθε βιβλίου. 

Μ.Γ.: Και ποιο σας συγκίνησε περισσότερο;

Τ.Π.: Νομίζω η μοναξιά, ο φόβος και η βαθειά ταπείνωση που νιώθουν οι Ιταλοί κρατούμενοι στα άθλια, αυτοσχέδια στρατόπεδα συγκέντρωσης των Γερμανών. Τότε που χάνεται κάθε ίχνος αξιοπρέπειας του ανθρώπου. Τότε που όλα ισοπεδώνονται και εξαφανίζονται αυτά που κάνουν κάθε άνθρωπο μοναδικό.

Μ.Γ.: «Η βαθιά αγάπη τους (της Άννας και του Αλεσάντρο) θα ξεχαστεί από όλους αλλά ποτέ από τους ίδιους» αναφέρεται στο οπισθόφυλλο. Υπάρχουν τέτοιες αγάπες στην αληθινή ζωή;

Τ.Π.: Φυσικά υπάρχουν, όχι συχνά αλλά υπάρχουν, και με συγκινεί πολύ όταν τις ανακαλύπτω. Δεν έχει σημασία αν δύο άνθρωποι ζουν μαζί, αν τέλος πάντων η ιστορία τους έχει αίσιο τέλος, κάποια αισθήματα δεν ξεχνιούνται ποτέ. Μπορεί να μένουν θαμμένα, αλλά είναι στιγμές που έρχονται στην επιφάνεια.

Ίσως περισσότερο οι ιστορίες που δεν έχουν καλό τέλος είναι αυτές που μας σημαδεύουν, αν το καλοσκεφθούμε. 

Μ.Γ.: Πολλές είναι οι ανατροπές στις ζωές των ηρώων σας. Η λύτρωση έρχεται;

Τ.Π.: Ναι, νομίζω ότι για τον καθένα από αυτούς η ζωή φέρνει στο τέλος τα πράγματα όπως πρέπει να είναι. Ο καθένας παίρνει αυτό που του αξίζει ή αυτό που πραγματικά επιθυμεί.

Θέλω να πιστεύω ότι και στην πραγματική ζωή αυτό συμβαίνει, αρκεί να έχουμε την υπομονή και τα μάτια μας ανοιχτά να το δούμε.

Μ.Γ.: Σας ευχαριστώ πολύ για την παραχώρηση της συνέντευξης και σας εύχομαι καλοτάξιδο το βιβλίο σας.

Τ.Π.: Και εγώ σας ευχαριστώ για τις ενδιαφέρουσες ερωτήσεις.

*Το μυθιστόρημα «Το κορίτσι του Αλεσάντρο» της Τίτσας Πιπίνου κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος. 

Μαίρη Γκαζιάνη

Γεννήθηκε στα Ιωάννινα.  Μεγάλωσε στην Αθήνα όπου ζει μέχρι σήμερα και εργάσθηκε ως τραπεζοϋπάλληλος. Στο παρελθόν ασχολήθηκε ερασιτεχνικά με την φωτογραφία ενώ τώρα ζωγραφίζει και παράλληλα γράφει. Έχει πραγματοποιήσει ατομικές εκθέσεις και έχει συμμετάσχει σε πολλές ομαδικές.

Τον Μάιο του 2012 κυκλοφόρησε την πρώτη ποιητική της συλλογή με τίτλο «Σου γράφω…», τον Σεπτέμβρη 2013 κυκλοφόρησε το πρώτο της μυθιστόρημα με τίτλο ΕΝΑ ΦΕΓΓΑΡΙ ΛΙΓΟΤΕΡΟ και τον Ιούνιο του 2014 κυκλοφόρησε το βιβλίο της ΤΑ ΠΛΗΚΤΡΑ ΤΗΣ ΣΙΩΠΗΣ  από τις εκδόσεις ΄Οστρια. Επίσης, το παραμύθι της «Το ψαράκι του βυθού» συμπεριλαμβάνεται στο βιβλίο «Παραμύθια και Μαμάδες» εκδόσεις Βερέττα 2015.  Τον Ιούνιο 2017 κυκλοφόρησε το μυθιστόρημά της ΑΛΙΚΑ ΒΗΜΑΤΑ από την Εμπειρία Εκδοτική. Το 2019 θα κυκλοφορήσει το νέο της μυθιστόρημα από τις εκδόσεις Ωκεανός.

Την περίοδο 2011-2012 υπήρξε ραδιοφωνική παραγωγός στο magicradiolive. Από τον Νοέμβρη 2014 συνεργάζεται με το now24.gr και έχει πραγματοποιήσει πάνω από πεντακόσιες συνεντεύξεις. Το 2016 συμμετείχε στην τηλεοπτική εκπομπή ΚΑΛΩΣ ΤΟΥΣ του ΑιγαίοTV πραγματοποιώντας συνεντεύξεις σε ανθρώπους των τεχνών. Διετέλεσε Διευθύντρια Σύνταξης του on line Πολιτιστικού Περιοδικού Books and Style από Ιούλιο 2017 έως Μάρτιο 2018 οπότε αποχώρησε οικειοθελώς.

Μεγάλες της αγάπες είναι το θέατρο και ο χορός με τα οποία έχει ασχοληθεί ερασιτεχνικά.   

 

 

 

Related posts