Subscribe Now

Trending News

Τα cookies επιτρέπουν μια σειρά από λειτουργίες που ενισχύουν την εμπειρία σας στo now24.gr.
Χρησιμοποιώντας αυτόν τον ιστότοπο, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies, σύμφωνα με τις οδηγίες μας.
14 Νοέ 2019
Πολιτισμός

Σπύρος Πετρουλάκης: Ο κρητικός ζει σε αντιθέσεις της φωτιάς

Συνέντευξη στη Μαίρη Γκαζιάνη 

«Ο έρωτας κι ο θάνατος ίδια σπαθιά βαστούνε και οι δυο με τρόπο ξαφνικό και ύπουλο χτυπούνε»

Μια μαντινάδα που αναφέρεται στον έρωτα και στον θάνατο, και που ανταποκρίνεται πλήρως στο περιεχόμενο του νέου βιβλίου του συγγραφέα των best sellers βιβλίων Σπύρου Πετρουλάκη. ΣΑΣΜόΣ είναι ο τίτλος του βιβλίου, μια λέξη που σημαίνει το σιάξιμο, τη συμφιλίωση, το αντίθετο της βεντέτας.

«Για μένα κυρίαρχο ρόλο δεν παίζει η βεντέτα αλλά ο ίδιος ο Σασμός. Το μεγαλείο αυτής της πράξης και η δυναμική που τη διέπει» αναφέρει ο συγγραφέας και είναι αυτό το μεγαλείο που επιδιώκει να αναδείξει μέσα από τις σελίδες του βιβλίου. 

ΜΑΙΡΗ ΓΚΑΖΙΑΝΗ: Σπύρο γεννήθηκες στην Αθήνα, ωστόσο έζησες σχεδόν τρεις δεκαετίες στην Κρήτη που είναι ο τόπος καταγωγής σου. Κατά πόσο επηρέασε αυτός ο τόπος την ψυχοσύνθεσή σου;

ΣΠΥΡΟΣ ΠΕΤΡΟΥΛΑΚΗΣ: Η Κρήτη είναι μια μάνα που με τη ζεστασιά της έχει τον τρόπο να αγκαλιάσει όλα τα παιδιά της. Ακόμα και εκείνα που δεν είναι δικά της τα λατρεύει σαν να τα έχει βγάλει απ’ τα σπλάχνα της. Ο τόπος με έχει επηρεάσει ιδιαίτερα και κουβαλώντας τις καταβολές της καταγωγής μου δεν είχα παρά να επηρεαστώ παίρνοντας όλα αυτά τα θετικά αλλά (δυστυχώς) και κάποια αρνητικά τα οποία είχε να μου προσφέρει με την απλοχεριά και την υπερβολή του.

 

Μ.Γ.: Είσαι ένας πολυτάλαντος άνθρωπος. Είσαι συνθέτης, στιχουργός, τραγουδιστής, φωτογράφος, αφηγητής παραμυθιών, προπονητής Taekwondo και συγγραφέας. Πως καταφέρνεις να τα διαχειρίζεσαι όλα αυτά μαζί;

Σ.Π.: Όλες αυτές οι ασχολίες απαιτούν τον δικό τους χρόνο και εγώ ξεκλέβοντας στιγμές από παντού αφιερώνομαι σε κάθε μία ενασχόληση διαφορετικές στιγμές. Τώρα το πως καταφέρνω και τα διαχειρίζομαι όλα αυτά μαζί, είναι μια άλλη ιστορία που ακόμα δεν έχω ανακαλύψει.

 

Μ.Γ.: Πριν λίγες μέρες, κυκλοφόρησε το νέο βιβλίο σου με τίτλο «ΣΑΣΜόΣ». Η λέξη σασμός σημαίνει το αντίθετο της βεντέτας. Τι θέση έχει η βεντέτα στην ιστορία που αφηγείσαι;

Σ.Π.: Γενικά τα βιβλία μου είναι πολυδιάστατα και μου αρέσει να ασχολούμαι με αρκετά θέματα μέσα σ’ αυτά. Θέλω ο αναγνώστης να κολυμπάει σε ακόμα βαθύτερα νερά και να έχει να μάθει όλο και περισσότερα από ένα απλό βιβλίο. Η βεντέτα σίγουρα πιάνει σημαντικό χώρο στο μυθιστόρημά μου αλλά μέσα από αυτήν ξεφυτρώνουν και άλλες καταστάσεις που προκαλούν τον αναγνώστη να πάρει μέρος και να συνδράμει στους ήρωες του βιβλίου συμμετέχοντας σχεδόν ενεργά.

 

Μ.Γ.: Υπήρξε κάποιο πραγματικό γεγονός κρητικής βεντέτας που σου έδωσε το έναυσμα ώστε να προχωρήσεις στη συγγραφή του βιβλίου;

Σ.Π.: Για μένα κυρίαρχο ρόλο δεν παίζει η βεντέτα αλλά ο ίδιος ο Σασμός. Το μεγαλείο αυτής της πράξης και η δυναμική που τη διέπει. Η οικογένεια μου πριν πολλά πολλά χρόνια αναγκάστηκε να ξεριζωθεί από τα πατρογονικά της λόγω μιας βεντέτας. Εκεί τον Σασμό τον έκανε ο χρόνος. Κατόπιν όπως θα διαβάσετε και στον πρόλογο του βιβλίου βρέθηκα μάρτυρας σε ένα αποτρόπαιο γεγονός. Έτσι κουβαλώντας όλο αυτό το φορτίο επάνω μου σκέφτηκα ότι ήρθε η ώρα να το εναποθέσω κάπου. Και αφού έχω την πολυτέλεια να βρίσκω αποκούμπι επάνω στις άγραφες σελίδες μου ξεκίνησα να γράφω.

 

Μ.Γ.: Η βεντέτα εξακολουθεί να υφίσταται μέχρι τις μέρες μας στην Κρήτη ή έχει ατονήσει;

Σ.Π.: Η βεντέτα έχει ατονήσει αλλά παράλληλα υπάρχουν ακόμα και σήμερα ανοικτές βεντέτες που δυστυχώς συνεχίζονται. Είναι κρίμα για τον τόπο μου που με αφορμή ακόμα κι ένα πολύ απλό γεγονός, μπορεί να προκληθεί μια σειρά από αρνητικές εξελίξεις ανοίγοντας μέτωπα του κακού ανάμεσα σε δύο οικογένειες.

 

Μ.Γ.: Πως συνδυάζονται οι ερωτικές μαντινάδες με την αγριότητα της βεντέτας;

Σ.Π.: Ο κρητικός ζει σε αντιθέσεις της φωτιάς. Εκεί που τελειώνει η παραλία ξεκινάει και ορθώνεται ένα όρος μπροστά του άγριο και γεμάτο από κοφτερά βράχια. Το ίδιο χέρι που θα σκαλίσει μια λύρα για να υμνήσει τον έρωτα, θα πιάσει το μαχαίρι για να ποτίσει τη γη με αίμα. Έτσι είναι γαλουχημένος και ο άνθρωπος στην Κρήτη που μπορεί να ταιριάξει τον έρωτα με το φονικό την ίδια στιγμή. Και η μαντινάδα μπορεί να τα ταιριάξει και τα δύο μέσα σε δυο μόλις γραμμές:

«Ο έρωτας κι ο θάνατος ίδια σπαθιά βαστούνε

και οι δυο με τρόπο ξαφνικό και ύπουλο χτυπούνε».

 

Μ.Γ.: «Πως τελειώνει αυτή η κατάρα;» είναι ένα ερώτημα που θέτεις στον πρόλογο του βιβλίου. Η απάντηση είναι σασμός. Πως πετυχαίνεται όμως;

Σ.Π.: Όσο κι αν ακούγεται φρικτό, το εύκολο είναι να γίνει ο φόνος. Το δύσκολο ο Σασμός. Μόνο ικανοί και άξιοι άνθρωποι που ξέρουν να κρατούν ισορροπίες και στόμα ερμητικά κλειστό έχουν την «ευλογία» να καταφέρνουν να δέσουν με τα σωστά δεσμά τις δύο οικογένειες. Είναι μια δύσκολη πράξη που εκτός των ικανοτήτων του «μεσάζοντα» απαιτεί και την απόλυτη προσήλωσή του στο λειτούργημά του.

 

Μ.Γ.: «αγρίμι του πόνου» είναι δική σου έκφραση. Πότε παύει αυτός ο πόνος πότε φεύγει το αγρίμι;

Σ.Π.: Ο πόνος που έχει κάθε άνθρωπος μέσα του είναι ένα μικρό αγρίμι που του τρώει τα σωθικά. Όταν ο άνθρωπος πάψει να ταΐζει αυτό το αγρίμι εκείνο μαραζώνει και ψοφά. Ωστόσο χρειάζεται ένα μόλις απαλό χάδι για να ξαναθεριέψει και να χώσει τα δόντια του στην καρδιά του.

 

Μ.Γ.: Ο μικρός Μανόλης ήταν μπροστά στο φονικό και είδε τον φονιά. Τι τον εμπόδιζε ν΄ αποκαλύψει τ΄ όνομά του;

Σ.Π.: Τον μικρό Μανώλη τον εμποδίζει ο φόβος. Η ρετσινιά του ρουφιάνου μα πολύ περισσότερο ο νόμος που σιωπής. Ομερτά παντού!

 

Μ.Γ.: Οι γυναίκες και τα μικρά παιδιά εξαιρούνται από τη βεντέτα;

Σ.Π.: Αυτός είναι ένας άγραφος και απαράβατος νόμος τον οποίον τον γνωρίζουν και τον τιμούν όλοι. Ή μάλλον, σχεδόν όλοι. Όποιος παραβαίνει αυτούς τους νόμους της τιμής είναι κατακριτέος και καταδικασμένος από όλους.

 

Μ.Γ.: Ωστόσο, τα παιδιά ποτίζονται με την ιδέα της από μικρή ηλικία;

Σ.Π.: Όπως σε όλο τον κόσμο έτσι και στην Κρήτη τα παιδιά γαλουχούνται από τις αξίες και την αγωγή που παίρνουν κυρίως από την οικογένεια τους. Εμείς οι γονείς κρατάμε στα χέρια μας δυο ποτιστήρια έχοντας την ευθύνη να ποτίσουμε το περιβόλι με τα βλαστάρια μας. Στο ένα έχουμε την καλοσύνη και στο άλλο το μίσος. Διαλέγουμε και παίρνουμε.

 

Μ.Γ.: «Οι άντρες δεν κλαίνε: πυρωμένη στάμπα η συγκεκριμένη φράση» για το μικρό παιδί που έχασε τους δυο γονείς. Ποια είναι η δική σου άποψη, κλαίνε οι άντρες;

Σ.Π.: Φυσικά και κλαίνε. Το κλάμα είναι αποκλειστικά μια ανθρώπινη συνειδητή ή ασυνείδητη πράξη. Κλαίμε στη χαρά μας, στη λύπη μας. Κλαίμε στη γέννηση του παιδιού μας, κλαίμε από συγκίνηση, κλαίμε όταν αποχαιρετάμε για πάντα κάποιο αγαπημένο πρόσωπο. Ναι και οι πιο σκληροί άντρες κλαίνε, αρκεί να είναι άντρες.

 Μ.Γ.: «Όλα τα στοιχειά τον ευλογούν τον έρωτα, κι ας κρατά τον ίδιο πέλεκυ με τον θάνατο» γράφεις σε κάποιο σημείο. Τι είδους πέλεκυ κρατάει ο έρωτας;

Σ.Π.: Επειδή δεν έχω γνωρίσει ακόμα τον θάνατο και σε αντίθεση έχω γνωρίσει τον έρωτα, θαρρώ πως εκείνος κρατάει έναν πιο κοφτερό πέλεκυ από τον θάνατο. Άλλωστε όσοι έχουμε ερωτευτεί ξέρουμε.

 Μ.Γ.: «Σφαίρες, σφαίρες, σφαίρες παντού. Ακόμα και στα δικά μας κορμιά, μάνα. Τα στήθη μας είναι γεμάτα από τις τρύπες τους. Δεν τα θωρείς; Κομμάτιασαν την ψυχή μας» απευθύνει η Αργυρώ στη μητέρα της. Υπήρχαν συνέπειες στις χήρες και στις κόρες που απέμεναν πίσω μετά τα φονικά;

Σ.Π.: Όλοι στιγματίζονταν μετά από ένα τέτοιο φονικό. Πως ήταν δυνατόν ένα τόσο μεγάλο κακό να μην πλήξει ακόμα πιο βάναυσα αυτούς που έμειναν πίσω, πόσο δε μάλλον αν οι εναπομείναντες ήταν οι γυναίκες ή παιδιά;

Μ.Γ.: Παρά το πολύ σοβαρό πρόβλημα υγείας που αντιμετωπίζει η αγαπημένη του, ο νεαρός Μιχάλης αποφασίζει να παραμείνει κοντά της και να τη στηρίξει. Τι δηλώνει αυτή η συμπεριφορά του;

Σ.Π.: Αυτή είναι μια καθαρή και αντρίκια συμπεριφορά. Η συμπεριφορά που πρέπει να έχει κάθε άντρας ή κάθε άνθρωπος απέναντί στο πρόσωπο που αγαπά όταν εκείνο αντιμετωπίζει μια τόσο δύσκολη κατάσταση όπως η ηρωίδα μου. Ξεκάθαρα πράγματα!

 Μ.Γ.: «Ο θυμός και το πάθος ήταν ισχυρότεροι ψεύτες από την κάθε αλήθεια» γράφεις. Γιατί ο θυμός και το πάθος θεωρούνται ψεύτες;

Σ.Π.: Διότι και τα δύο συναισθήματα είναι ακραία. Και όπου υπάρχουν τόσο ισχυρά συναισθήματα υπάρχουν και ακραίες συμπεριφορές.

 

Μ.Γ.: Πόσο μεγάλη είναι η υπέρβαση που πρέπει να κάνει η οικογένεια του θύματος για να δεχτεί τον σασμό, κι αν τελικά επιτευχθεί, η συμφιλίωση είναι τόσο δυνατή όσο η βεντέτα;

Σ.Π.: Ο Σασμός είναι μια πράξη γενναιότητας και για να τον αποδεχτεί κάποιος ο οποίος έχει πληρώσει με το αίμα της οικογένειάς του πρέπει να έχει πολύ ισχυρή προσωπικότητα και πολύ βαθιά ψυχή. Όχι δεν είναι εύκολο μια οικογένεια να δεχθεί τον Σασμό, τη συμφιλίωση και τη λήξη αυτού του ατέρμονου κύκλου αίματος. 

Μ.Γ.: Σ΄ ευχαριστώ πολύ για την παραχώρηση της συνέντευξης και σου εύχομαι καλοτάξιδο το βιβλίο σου.

Σ.Π.: Ευχαριστώ πολύ κι εύχομαι με τη σειρά μου στους αναγνώστες να απολαύσουν ένα μαγικό οδοιπορικό στα χνάρια αυτού του «ιδιαίτερου» εθίμου, όπως είναι ο Σασμός.

*Το μυθιστόρημα «ΣΑΣΜόΣ» του Σπύρου Πετρουλάκη κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μίνωας

 Μαίρη Γκαζιάνη

Γεννήθηκε στα Ιωάννινα.  Μεγάλωσε στην Αθήνα όπου ζει μέχρι σήμερα και εργάσθηκε ως τραπεζοϋπάλληλος. Στο παρελθόν ασχολήθηκε ερασιτεχνικά με την φωτογραφία ενώ τώρα ζωγραφίζει και παράλληλα γράφει. Έχει πραγματοποιήσει ατομικές εκθέσεις και έχει συμμετάσχει σε πολλές ομαδικές.

Τον Μάιο του 2012 κυκλοφόρησε την πρώτη ποιητική της συλλογή με τίτλο «Σου γράφω…», τον Σεπτέμβρη 2013 κυκλοφόρησε το πρώτο της μυθιστόρημα με τίτλο ΕΝΑ ΦΕΓΓΑΡΙ ΛΙΓΟΤΕΡΟ και τον Ιούνιο του 2014 κυκλοφόρησε το βιβλίο της ΤΑ ΠΛΗΚΤΡΑ ΤΗΣ ΣΙΩΠΗΣ  από τις εκδόσεις ΄Οστρια. Επίσης, το παραμύθι της «Το ψαράκι του βυθού» συμπεριλαμβάνεται στο βιβλίο «Παραμύθια και Μαμάδες» εκδόσεις Βερέττα 2015.  Τον Ιούνιο 2017 κυκλοφόρησε το μυθιστόρημά της ΑΛΙΚΑ ΒΗΜΑΤΑ από την Εμπειρία Εκδοτική. Το 2019 θα κυκλοφορήσει το νέο της μυθιστόρημα από τις εκδόσεις Ωκεανός.

Την περίοδο 2011-2012 υπήρξε ραδιοφωνική παραγωγός στο magicradiolive. Από τον Νοέμβρη 2014 συνεργάζεται με το now24.gr και έχει πραγματοποιήσει πάνω από πεντακόσιες συνεντεύξεις. Το 2016 συμμετείχε στην τηλεοπτική εκπομπή ΚΑΛΩΣ ΤΟΥΣ του ΑιγαίοTV πραγματοποιώντας συνεντεύξεις σε ανθρώπους των τεχνών. Διετέλεσε Διευθύντρια Σύνταξης του on line Πολιτιστικού Περιοδικού Books and Style από Ιούλιο 2017 έως Μάρτιο 2018 οπότε αποχώρησε οικειοθελώς.

Μεγάλη της αγάπη είναι το θέατρο με το οποίο ασχολείται ερασιτεχνικά.       

Related posts