Subscribe Now

Trending News

Τα cookies επιτρέπουν μια σειρά από λειτουργίες που ενισχύουν την εμπειρία σας στo now24.gr.
Χρησιμοποιώντας αυτόν τον ιστότοπο, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies, σύμφωνα με τις οδηγίες μας.
24 Φεβ 2024
Πολιτισμός

Ο Στάθης Καλύβας, μιλάει στο NOW24.GR


Ο καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης στο Πανεπιστήμιο Yale, Στάθης Καλύβας μιλάει στο NOW24 για το βιβλίο του «Καταστροφές και θρίαμβοι» που κυκλοφορεί απ’ τις εκδόσεις Παπαδόπουλος και έχει ήδη κατακτήσει το απαιτητικό αναγνωστικό κοινό που αρέσκεται στα βιβλία με παιδαγωγικό χαρακτήρα… Ο καθηγητής μιλάει για την ελληνική ιστορία, τους Έλληνες πολίτες και πολιτικούς, τη σημασία που αποδίδει στις κριτικές καθώς και για τα μελλοντικά του σχέδια…
Συνέντευξη στον Κυριάκο Κουζούμη.
 
Κ.Κ: Τι σας ώθησε ώστε να γράψετε το συγκεκριμένο βιβλίο;
Σ.Κ: Αφορμή υπήρξε η πρόταση των Πανεπιστημιακών Εκδόσεων της Οξφόρδης για μια σύνοψη της ιστορίας της σύγχρονης Ελλάδας. Αιτία, η ανάγκη μου να καταλάβω τι χαρακτηρίζει την ιστορική πορεία της χώρας.
 
Κ.Κ: Τι περιλαμβάνεται στις σελίδες του και με ποια κριτήρια δομήσατε την ιστορία σε 7 κύκλους;
Σ.Κ: Επιχειρώ να καλύψω τα κυριότερα σημεία της ελληνικής ιστορίας δίχως λεπτομερείς αναφορές σε γεγονότα και πρόσωπα. Με ενδιέφερε, με άλλα λόγια, να καταλάβω την βαθύτερη λογική της ελληνικής ιστορίας. Το σχήμα των 7 κύκλων είναι ακριβώς μια απόπειρα ερμηνείας. Θεωρώ πως είναι ένα απλό μεν αλλά περιεκτικό σχήμα που μας επιτρέπει να συλλάβουμε την βαθύτερη αυτή λογική. Μας επιτρέπει επίσης να θέσουμε κάποια νέα και ενδεχομένως γόνιμα ερωτήματα για την πορεία μας ως έθνος.
 
Κ.Κ: Στο βιβλίο σας εστιάζετε στην οικονομική κρίση, αρχή της οποίας ήταν το 2009 και αναφέρεστε στα θετικά της στοιχεία που θα αποδειχτούν στο μέλλον. Ποια είναι αυτά; Πόσο ακόμα πρέπει οι Έλληνες να αναμένουν για να δουν «άσπρη μέρα»;
Σ.Κ: Το βασικό θετικό στοιχείο της κρίσης είναι πως μας έθεσε ενώπιον των εθνικών μας ψευδαισθήσεων. Αλλά αυτό δεν σημαίνει πως θα τις δούμε και θα δράσουμε αναλόγως. Από μας εξαρτάται. Γι’ αυτό και το αν θα δούμε «άσπρη μέρα» δεν είναι κάτι που βρίσκεται έξω από μας. Είναι απόλυτη συνάρτηση των επιλογών μας, όπως και η κρίση άλλωστε. Ελπίζω να το αντιληφθούμε αντί να ψάχνουμε διαρκώς για αποδιοπομπαίους τράγους. Το βιβλίο, θέλω να ελπίζω, πως θα συμβάλλει στην προσπάθεια αυτή της εθνικής αυτογνωσίας.

.

 
Κ.Κ: Λέγεται πως «η ιστορία κάνει κύκλους». Αλήθεια, πιστεύετε πως οι άνθρωποι ή οι λαοί μαθαίνουν απ’ το παρελθόν τους ή επειδή -ίσως- να το αγνοούν είναι καταδικασμένοι να κάνουν τα ίδια λάθη;
Σ.Κ: Δεν υπάρχει νομοτέλεια στην ιστορία. Όπως και στη ζωή, κάποιοι μαθαίνουν από τα λάθη τους και άλλοι όχι. Οι πρώτοι προοδεύουν ενώ οι δεύτεροι όχι.
 
Κ.Κ: Βρίσκετε τον ελληνικό λαό ως έτοιμο να μην επαναλάβει τα λάθη του και να τραβήξει μπροστά ή το αντίθετο;
Σ.Κ: Θεωρώ πως οι μεγάλες ευθύνες ανήκουν στις ηγεσίες (τις «ελίτ») και όχι στο λαό. Οι ηγεσίες είναι αυτές διαμορφώνουν όχι μόνο τις κομβικές επιλογές αλλά και τους κανόνες με τους οποίους ο λαός καλείται να επιλέξει. Η κρίση ήταν αποτέλεσμα της αποτυχίας των ελληνικών ελίτ. Η επανειλημμένη αστοχία στην αντιμετώπιση των κρίσεων είναι το ίδιο.
 
Κ.Κ: Γιατί νομίζετε πως η νέα γενιά της Ελλάδας δυσκολεύεται να πληροφορηθεί και να γνωρίσει σε βάθος την ιστορία της χώρας μας; Ελλιπές σύστημα παιδείας, αδιαφορία για τη γνώση, ενδιαφέρον αποκλειστικά και μόνο για το μέλλον;
Σ.Κ: Διότι το σύστημα της παιδείας δεν καλλιεργεί την αγάπη για τη γνώση, ιστορική ή επιστημονική εν γένει. Δεν καλλιεργεί την κριτική ματιά αλλά την αποστήθιση και τον κομφορμισμό. Πρόκειται για ένα σύστημα που επιτέλεσε τον μεγάλο του ιστορικό του ρόλο που ήταν η συγκρότηση ενός συνεκτικού έθνους αλλά που για μια σειρά λόγους κόλλησε στο παρελθόν και δεν μπόρεσε να εξελιχθεί. Το γιατί συνέβη αυτό είναι μια πολύ μεγάλη κουβέντα, αλλά εκεί κατά τη γνώμη μου βρίσκεται το πρόβλημα.
 
Κ.Κ: Αν κάποιος πολιτικός ζητούσε τα φώτα σας, θα ήσασταν διατεθειμένος να ασχοληθείτε με την πολιτική ή η ιδιότητά σας ως καθηγητής πανεπιστημίου παραμένει στο πρώτο βάθρο μέσα σας;
Σ.Κ: Δεν πιστεύω πως έχω «φώτα» για την πολιτική διαχείριση της πραγματικότητας. Τις απόψεις μου, που αφορούν γενικές αρχές, έχω τη δυνατότητα να τις εκφράσω δημόσια. Βλέπω τον ρόλο μου περισσότερο ως ερευνητικό και παιδαγωγικό.
 

.

Κ.Κ: Γιατί ένας μέσος αναγνώστης να αγοράσει το βιβλίο σας; Τι έχει να αποκομίσει μέσα από την ανάγνωσή του;
Σ.Κ: Την κατανόηση του ποιοι είμαστε και γιατί είμαστε εδώ που βρισκόμαστε. Την αντίληψη πως πρέπει να ξεφύγουμε και από την αντίληψη πως ως Έλληνες είμαστε οι πρώτοι του κόσμου και από την δίδυμη της άποψη πως δεν είμαστε τίποτα παραπάνω από μια Ψωροκώσταινα. Η Ελλάδα έχει σημαντικές επιτυχίες στη σύγχρονη ιστορία της για τις οποίες γνωρίζουμε λίγα πράγματα.
 
Κ.Κ: Τι σημασία αποδίδετε στις κριτικές των αναγνωστών σας;
Σ.Κ: Μεγάλη. Από την στιγμή που κυκλοφόρησε το βιβλίο έχω λάβει πολλά σχόλια και ελπίζω να μπορέσω να τα ενσωματώσω σε μελλοντικές εκδόσεις του βιβλίου.
 
Κ.Κ: Μελλοντικά σχέδια;
Σ.Κ: Η μεγάλη επιτυχία του βιβλίου και η μεγάλη ανταπόκριση του αναγνωστικού κοινού, με έχουν ωθήσει στο να σκεφτώ τρόπους με τους οποίους το κεντρικό μήνυμα του βιβλίου, το να ξανασκεφθούμε δηλαδή ποιοι είμαστε, να περάσει σε ευρύτερα στρώματα και να αποτελέσει έναυσμα γόνιμου διαλόγου και προβληματισμού.

.

 
Δυο λόγια για το βιβλίο και για τον συγγραφέα
Ο Στάθης Ν. Καλύβας επιχειρεί μια ρηξικέλευθη αποτίμηση της πορείας του σύγχρονου Ελληνισμού, εντάσσοντας τη σημερινή κρίση σε ένα πλαίσιο μακράς ιστορικής διάρκειας που αφήνει να διαφανεί ένας σπόρος αισιοδοξίας για το μέλλον
«Η πρόκληση που έθεσα στον εαυτό μου ήταν ο εντοπισμός της βαθύτερης λογικής που διέπει την ιστορική μας πορεία ως έθνους. Η καταγραφή μιας σειράς υπερφιλόδοξων εγχειρημάτων, αναπόφευκτων καταστροφών και ξένων διασώσεων με θετική σε γενικές γραμμές έκβαση, συνιστά το θεμέλιο του σχήματος στο οποίο
κατέληξα και το οποίο προτείνω, όπως και η κωδικοποίηση των σύνθετων αυτών διεργασιών σε εφτά μεγάλους ιστορικούς κύκλους».
 
Από τον πρόλογο του συγγραφέα για την ελληνική έκδοση
Ο Στάθης Ν. Καλύβας, καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης στο Πανεπιστήμιο Yale, επιχειρεί να εντοπίσει τους παράγοντες που οδήγησαν τη χώρα στη σημερινή κατάσταση, «ξαναδιαβάζοντας» την ιστορία του σύγχρονου ελληνισμού, από την ανεξαρτησία της Ελλάδας ως σήμερα. Καταγράφει με κατανοητό και σφαιρικό -αλλά συγχρόνως έγκυρο και ουσιαστικό- τρόπο τους σημαντικότερους σταθμούς της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας, από τη γέννηση της ιδέας της εθνικής παλιγγενεσίας ως σήμερα και τους εντάσσει σε ένα ευρύ ερμηνευτικό σχήμα.
Η ερμηνεία αυτή διαφοροποιείται τόσο από την αυτομαστιγωτική οπτική του σήμερα, όσο και από τα ψυχωφελή αφηγήματα του πρόσφατου και απώτερου παρελθόντος, ενώ ταυτόχρονα τοποθετεί την περίπτωση της Ελλάδας σε ένα διεθνές πλαίσιο. Μέσα από την ερμηνεία αυτή, αναδεικνύεται ένα επαναλαμβανόμενο μοτίβο μεγάλων καταστροφών αλλά και εξίσου σημαντικών θριάμβων: επτά φορές μέχρι σήμερα, η σύγχρονη Ελλάδα επιχείρησε να υλοποιήσει πρωτοποριακά και φιλόδοξα οράματα, που τελικά αποδείχθηκαν πάνω από τις πραγματικές της δυνατότητες και γι αυτό κατέρρευσαν.

Related posts