Subscribe Now

Trending News

Τα cookies επιτρέπουν μια σειρά από λειτουργίες που ενισχύουν την εμπειρία σας στo now24.gr.
Χρησιμοποιώντας αυτόν τον ιστότοπο, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies, σύμφωνα με τις οδηγίες μας.
17 Νοέ 2018
Πολιτισμός

Η συγγραφέας Τζίνα Ψάρρη μιλάει στη Μαίρη Γκαζιάνη για το βιβλίο της «Οι κόρες της ανάγκης»

 

 

 

 

 

 

 

 

Από την Μαίρη Γκαζιάνη

Η Τζίνα Ψάρρη γεννήθηκε στην Αθήνα. Αποφοίτησε από την Ελληνογαλλική σχολή Ουρσουλινών και πήρε το πτυχίο της Γαλλικής Γλώσσας και Φιλολογίας από το Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο. Δούλεψε για 20 χρόνια στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση, διδάσκοντας γαλλικά και ιστορία, σε σχολεία της Αθήνας και της επαρχίας. Από τις εκδόσεις Όστρια, κυκλοφόρησε το 2015 το πρώτο της μυθιστόρημα με τίτλο «Μέχρι το πέμπτο σκαλοπάτι», ενώ πολλά ποιήματα και διηγήματά της έχουν δημοσιευτεί σε διάφορα λογοτεχνικά περιοδικά (Fractal, Άνεμος Magazine) αλλά και λογοτεχνικά blogs (Eikonakailogos, Λογοτεχνικά Σοκάκια, Πολιτιστική Ατζέντα, Ψυχής Απάγκιο). Το διήγημά της «Πρωινό αστέρι», απέσπασε το πρώτο βραβείο 2016 στον πανελλήνιο διαγωνισμό που κάθε χρόνο διοργανώνει η Πανελλήνια Ένωση Λογοτεχνών.

ΕΡ. Κυρία Ψάρρη είστε φιλόλογος και συγγραφέας. Ποια ανάγκη σας ώθησε προς τη φιλολογία και ποια προς τη συγγραφή;

ΑΠ. Ανέκαθεν λάτρευα τη γλώσσα μας και τα τερτίπια της. Έβρισκα μεγάλο ενδιαφέρον στις σκέψεις και τα κρυμμένα νοήματα των ποιητών, συγγραφέων και ιστορικών, χανόμουν με τις ώρες μέσα στη λογοτεχνία, ελληνική και ξένη, από παιδί. Δεν θα μπορούσα λοιπόν παρά να σπουδάσω ένα αντικείμενο που θα «άπλωνε» ακόμη περισσότερο τις γνώσεις αλλά και την ανάγκη μου για τούτη την ανάλυση που προανέφερα. Όσον αφορά στη γραφή, λειτούργησε ως η ψυχοθεραπεία και διαμαρτυρία μου, κάθε φορά που κάποιο συμβάν δίπλα μου ή μέσα μου, σημαντικό ή ασήμαντο για πολλούς, εμένα με «ανάγκαζε» να το εκτονώσω.

ΕΡ. Έχετε εργαστεί για 20 χρόνια στην πρωτοβάθμια και στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Πέρα από το αυστηρά εκπαιδευτικό πρόγραμμα, ποια ήταν η σχέση σας με τα παιδιά;

ΑΠ. Όλα αυτά τα χρόνια, έμεινα περισσότερο στο ‘παιδαγωγός’ παρά στο ‘καθηγητής’, δυο παραμέτρους της διαδικασίας της διδασκαλίας που θα έπρεπε να είναι απόλυτα συνταιριασμένες. Κατά τη γνώμη μου, δεν έχει κανένα νόημα η στείρα γνώση όταν δεν προσμετρήσεις πολύ σοβαρά πως έχεις να κάνεις με ανθρώπινες ψυχές οι οποίες πλάθονται και από σένα. Έφυγα από την εκπαίδευση ικανοποιημένη, θεωρώντας ότι κράτησα την ισορροπία που μου υπαγόρευε το μυαλό και η καρδιά μου.

ΕΡ. Η σημερινή σχολική παιδεία ανταποκρίνεται στις ανάγκες των παιδιών;

ΑΠ. Με λύπη μου δηλώνω απογοητευμένη. Οι «σοφοί» ενήλικες, μαθαίνουμε στα παιδιά – μέσα από άθλια πολλές φορές βιβλία – να μην σκέφτονται. Τα αντιμετωπίζουμε σαν εκείνα τα κουβαδάκια που ένα μωρό παίρνει στην άμμο και πρέπει οπωσδήποτε να τα γεμίσει ως επάνω, αλλιώς δεν ησυχάζει. Εννοώ, τι να τις κάνουν τόσες γνώσεις τα παιδιά χωρίς να έχουν ιδέα τι θα πει συναισθηματική νοημοσύνη, χωρίς να τους δείχνουμε τρόπους να τα διαχειριστούν όλα αυτά, μαζί με την ζωή τους; Για να μην μιλήσω καθόλου για την απαράδεκτη βαθμοθηρία στην οποία ωθούμε τους μαθητές και στο εξεταστικό μας σύστημα – μεσαιωνικό βασανιστήριο.

ΕΡ. Το 2015 κυκλοφόρησε το πρώτο βιβλίο σας με τίτλο «Μέχρι το πέμπτο σκαλοπάτι». Σε τι αναφέρεται;

ΑΠ. Πρόκειται για τη διαδρομή μιας γυναίκας. Για την εφηβεία της που παρασύρθηκε από την μουσικότητα του Εγώ, τον έρωτα που θόλωσε την κρίση της, τις λανθασμένες προτεραιότητες.  Προσπάθησα να θέσω στους αναγνώστες ερωτήματα που πιστεύω πως όλοι μας έχουμε σε κάποια στιγμή της ζωής μας κληθεί να απαντήσουμε: ποια αγάπη είναι αυτή που οδηγεί στη συχώρεση; Της μάνας; Της ερωτευμένης γυναίκας; Ή μήπως η αγάπη στον πυρήνα της αυτοεκτίμησης; Είναι η αγάπη ο μόνος αρωγός; Και τελικά, ποιο από όλα τα μπουκαλάκια που υπάρχουν γύρω μας περιέχει το ελιξίριο της δύναμης;

ΕΡ. Πρόσφατα κυκλοφόρησε το δεύτερο βιβλίο σας με τίτλο «Οι κόρες της ανάγκης». Ποιες είναι οι κόρες και γιατί τις χαρακτηρίζετε «της ανάγκης»;

ΑΠ. Ένα λογοπαίγνιο έκανα στον τίτλο του δεύτερου βιβλίου. Ο Πλάτωνας ονομάζει κόρη της Ανάγκης την Κλωθώ, την Μοίρα που ύφαινε το νήμα της ζωής των ανθρώπων. Βασικές ηρωίδες σ’ αυτή την ιστορία είναι τρεις γυναίκες των οποίων οι ζωές είναι άρρηκτα δεμένες μεταξύ τους.

ΕΡ. Στο βιβλίο σας περιγράφετε τη σχέση αγάπης ανάμεσα σε δυο αδερφές. Πιστεύετε ότι συναντάμε συχνά τέτοιου είδους δέσιμο ανάμεσα σε δυο αδέρφια;

ΑΠ. Συχνά όχι, δεν το πιστεύω, χωρίς αυτό βέβαια να σημαίνει πως αν κάποιος χρειάζεται τον αδελφό του αυτός δεν θα του σταθεί. Υπάρχει όμως και αυτή η σχέση αγάπης που περιγράφω, το έχω δει αυτό το δέσιμο σε δύο αδελφές και το άφησα να λειτουργήσει μέσα μου σαν εφαλτήριο για την ιστορία που στη συνέχεια έπλασε η φαντασία μου.

ΕΡ. Με ποια επίθετα θα μπορούσατε να προσδιορίσετε κάθε μια από τις δυο αδερφές;

ΑΠ. Η Αγνή, η μεγαλύτερη, είναι η λογική, που επιδιώκει πάντα μέρες και σχέσεις «τακτοποιημένες», είναι το ελεύθερο πνεύμα που αποφεύγει τις δεσμεύσεις και τα στερεότυπα. Η Φένια, η μικρότερη, είναι η τρυφερά συναισθηματική, η προσωποποίηση της καλοσύνης και της ανάγκης για οικογενειακή ζωή με ό,τι αυτή περιλαμβάνει.

ΕΡ. Η Φένια, η μικρότερη, ακολουθεί τα όνειρά της ακολουθώντας το συναίσθημα, η Αγνή, η μεγαλύτερη ακολουθεί τη λογική. Η απόφαση που παίρνει η Αγνή, μπροστά στο μεγάλο πρόβλημα που αντιμετωπίζει η Φένια κυριαρχείται από λογική ή από συναίσθημα;

ΑΠ. Το σημείο αυτό με βασάνισε αρκετά. Αυτό που πιστεύω πως έκανα τελικά είναι τα τρυπώσω την αμφιβολία στο μυαλό των αναγνωστών – όπως και στο δικό σας εξάλλου, αφού μου κάνετε αυτή την ερώτηση : οι αποφάσεις που λέμε πως παίρνουμε με την λογική, μήπως τελικά δεν είναι τίποτα περισσότερο από ένα λίγο κρυμμένο συναίσθημα που επιθυμεί να υπαγορεύει τις πράξεις μας;

ΕΡ. «Άφησες ένα ανόητο πρέπει να ποδοπατήσει όλα τα θέλω σου, να τα λιώσει. Μα πως το σκέφτηκες πως δεν μπορείς να τα συνταιριάσεις;» ρωτάει σε κάποιο σημείο η Φένια την Αγνή. Τι την απέτρεπε να τα συνταιριάσει;

ΑΠ. Το αίσθημα ενοχής και ο φόβος. Αν δεν μάθουμε να τα τιθασεύουμε, θα βρουν χαραμάδα και θα τρυπώσουν στην ψυχή μας. Και τότε, θα γίνουν οι κυρίαρχοι του παιχνιδιού οδηγώντας πολύ συχνά – για να μην πω πάντα – στην λάθος απόφαση.

ΕΡ. Στους δυο άντρες που αναφέρετε στο βιβλίο σας δώσατε το ίδιο όνομα. Υπάρχει κάποιος συμβολισμός κάτω από αυτή την επιλογή;

ΑΠ. Σωστά το καταλάβατε. Είναι τα δύο είδη αγάπης που συναντάμε στις ανθρώπινες σχέσεις: Η μία, είναι η καταπιεστική αγάπη – δυνάστης, η εγωιστικά βίαιη και σκληρή που απαιτεί και διεκδικεί. Η άλλη, είναι η τρυφερή αγάπη, η ελεύθερη, η ‘επί ίσοις όροις’ κατανόηση και σύμπλευση. Η ανοιχτή αγκαλιά δηλαδή, αυτή του απέραντου. Γι’ αυτό και τον δεύτερο Στάθη τον  αποκαλώ συχνά Στάθη της θάλασσας και όχι επειδή η γνωριμία του με την Αγνή έγινε στη θάλασσα.

ΕΡ. Τι κρύβεται κάτω από τη συμπεριφορά του συζύγου Στάθη, αδιαφορία, αδυναμία, δειλία, εγωισμός;

ΑΠ. Την δίνω την απάντηση μέσα στο βιβλίο προς το τέλος, τις δίνει τις εξηγήσεις η γυναίκα του. Πληγή του Εγώ του σε ναρκισσιστικό επίπεδο ήταν η αναπηρία της κόρης του που διαμόρφωσε την στάση του. Πληροφορίες που συνέλεξα από αρκετά βιβλία Ψυχολογίας που διάβασα για να μπορώ να είμαι αληθινή ως προς τις ανθρώπινες συμπεριφορές. Δεν θα πω περισσότερα γιατί θα προδώσω την πλοκή.

ΕΡ. «Δεν το έβρισκα καθόλου σωστό να μαθαίνει στην πεταλούδα να κρύβεται μέσα στο κουκούλι της ντροπαλοσύνης της, να τη μάθει να πετάει με τα φτερά που διέθετε έπρεπε» αναφέρει η Αγνή για την κόρη της Φένιας. Τι οδηγούσε τη Φένια να επιλέγει την πρώτη περίπτωση;

ΑΠ. Πείστηκε η Φένια πως με αυτόν τον τρόπο θα προστατεύσει το παιδί της, δεν θα το αφήσει βορά στην άγρια ζούγκλα των ανθρώπων. Το μοντέλο μάνα υπερπροστατευτική στο μεγαλείο του, το ωθούμενο πάντα από την υπέρμετρη αγάπη. Αρκεί όμως η αγάπη του γονιού για να μάθει ένα παιδί πώς πρέπει να στέκεται γερά στα πόδια του;

ΕΡ. «Υποθέτεις πως με τη σιωπή εκτονώνεις μια κατάσταση, Ιφιγένεια, μα στην πραγματικότητα την κάνεις αφόρητη» απευθύνει ο Στάθης στη Φένια. Κατά πόσο ισχύει αυτό γενικά στη ζωή;

ΑΠ. Υπάρχουν πολλά είδη σιωπής. Κάποιες σιωπές είναι ανακουφιστικές και απαραίτητες, κάποιες άλλες λειτουργούν υποχωρητικά. Υπάρχει ωστόσο και η παθολογική σιωπή, αυτή που η Ψυχολογία ονομάζει τιμωρητική, η οποία είναι αφόρητη. Αφήνω και πάλι στην κρίση του αναγνώστη την απάντηση: ποιο είδος σιωπής επιλέγουν κάθε φορά οι ήρωες;

ΕΡ. «Μονάχη σου νόθεψες το μοναδικό της ζωής σου καθάριο νεράκι την ώρα που το χρειαζόσουν περισσότερο! Βγάλ’ τα πέρα μόνη σου, εγώ σ’ εγκαταλείπω» απευθύνει η Αγνή στον εαυτό της. Τι είναι αυτό που αναγνωρίζει λάθος στον εαυτό της;

ΑΠ. Σε κάποια στιγμή απόλυτης διαύγειας, η Αγνή αντιλαμβάνεται πως ο ανθρώπινος νους έχει τη δύναμη να συνταιριάξει το καθήκον με την επιθυμία. Αναγνωρίζει την αδυναμία της να το κάνει και ψέγει τον εαυτό της γι’ αυτό, φέροντάς τον αντιμέτωπο με τις ευθύνες του.

ΕΡ. «Οι άνθρωποι δεν κλαίνε επειδή είναι αδύναμοι, αλλά επειδή έμειναν πολύ καιρό δυνατοί» γράφετε σ’ ένα σημείο του βιβλίου. Πόση αλήθεια κρύβεται σ’ αυτή τη φράση;

ΑΠ. Μεγάλο μέρος της ελληνικής κοινωνίας θεωρεί το κλάμα ως αδυναμία, ειδικά για τους άντρες, ενώ δεν είναι τίποτα περισσότερο από ανακούφιση και εκτόνωση απαραίτητη την οποία όλοι οι άνθρωποι χρειαζόμαστε, πόσω δε μάλλον αν έχουμε σφίξει τα δόντια για μεγάλο χρονικό διάστημα.

ΕΡ. «Η μνήμη ως έναν μεγάλο βαθμό είναι μυθοπλασία» είναι μια ακόμη φράση σας που ξεχώρισα.  Τι αποτέλεσμα φέρνει ο χρόνος στη μνήμη;

ΑΠ. Αν το σκεφτείτε, ο χρόνος έχει τη συνήθεια να λειαίνει τις γωνίες, να ωραιοποιεί. Καταχωνιάζουμε σε μιαν άκρη του μυαλού μας ό,τι μας πόνεσε και βγάζουμε στην επιφάνεια τις λαμπερές στιγμές, αυτές που η νοσταλγία χρωματίζει με χαμόγελα.

ΕΡ. Κυρία Ψάρρη έχετε γράψει ένα μυθιστόρημα πλημμυρισμένο από κάθε είδους συναισθήματα, ιδωμένα πάντα από την πλευρά της αφηγήτριας Αγνής. Ολοκληρώνοντας το βιβλίο μού γεννήθηκε η ανάγκη να διαβάσω την ίδια ιστορία σε άλλα δυο βιβλία, το ένα με αφηγήτρια τη Φένια και το άλλο με αφηγητή τον σύζυγο Στάθη. Είναι κάτι που σας πέρασε από το μυαλό;

ΑΠ. Ο κύκλος της ζωής αυτών των ηρώων τελείωσε μέσα μου, πράγμα που δεν μπορώ να πω για το πρώτο μου βιβλίο. Εξάλλου, κύριο μέλημά μου είναι όπως σας είπα, να βάλω τους αναγνώστες στη δική μου θέση, εκείνοι να σκεφτούν και να αποφασίσουν για τις διαφορετικές οπτικές των ηρώων. Φαίνεται πως με σας το κατάφερα και χαίρομαι πολύ.

ΕΡ. Σας ευχαριστώ πολύ για την παραχώρηση της συνέντευξης και σας εύχομαι καλοτάξιδο το βιβλίο σας.

ΑΠ. Κυρία Γκαζιάνη, σας ευχαριστώ πολύ για τις ενδιαφέρουσες ερωτήσεις αλλά και για τις ευχές σας. Αντεύχομαι από καρδιάς κάθε καλό.

*Το βιβλίο «Οι κόρες της ανάγκης» της Τζίνας Ψάρρη κυκλοφορεί από την Άνεμος Εκδοτική.

Μαίρη Γκαζιάνη

Γεννήθηκε στα Ιωάννινα.  Μεγάλωσε στην Αθήνα όπου ζει μέχρι σήμερα και εργάσθηκε ως τραπεζοϋπάλληλος. Στο παρελθόν ασχολήθηκε ερασιτεχνικά με την φωτογραφία ενώ τώρα ζωγραφίζει και παράλληλα γράφει. Έχει πραγματοποιήσει ατομικές εκθέσεις και έχει συμμετάσχει σε πολλές ομαδικές.

Τον Μάιο του 2012 κυκλοφόρησε την πρώτη ποιητική της συλλογή με τίτλο «Σου γράφω…», τον Σεπτέμβρη 2013 κυκλοφόρησε το πρώτο της μυθιστόρημα με τίτλο ΕΝΑ ΦΕΓΓΑΡΙ ΛΙΓΟΤΕΡΟ και τον Ιούνιο του 2014 κυκλοφόρησε το βιβλίο της ΤΑ ΠΛΗΚΤΡΑ ΤΗΣ ΣΙΩΠΗΣ  από τις εκδόσεις ΄Οστρια. Επίσης, το παραμύθι της «Το ψαράκι του βυθού» συμπεριλαμβάνεται στο βιβλίο «Παραμύθια και Μαμάδες» εκδόσεις Βερέττα 2015.  Τον Ιούνιο 2017 κυκλοφόρησε το μυθιστόρημά της ΑΛΙΚΑ ΒΗΜΑΤΑ από την Εμπειρία Εκδοτική.

Την περίοδο 2011-2012 υπήρξε ραδιοφωνική παραγωγός στο magicradiolive. Από τον Νοέμβρη 2014 συνεργάζεται με το now24.gr και έχει πραγματοποιήσει πάνω από τριακόσιες συνεντεύξεις. Το 2016 συμμετείχε στην τηλεοπτική εκπομπή ΚΑΛΩΣ ΤΟΥΣ πραγματοποιώντας συνεντεύξεις σε ανθρώπους των τεχνών. Το διάστημα Ιούλιος 2017 έως Μάρτιος 2018 υπήρξε Διευθύντρια Σύνταξης του on line Πολιτιστικού Περιοδικού Books and Style.

Μεγάλη της αγάπη είναι το θέατρο με το οποίο ασχολείται ερασιτεχνικά

 

Related posts