Subscribe Now

Trending News

Τα cookies επιτρέπουν μια σειρά από λειτουργίες που ενισχύουν την εμπειρία σας στo now24.gr.
Χρησιμοποιώντας αυτόν τον ιστότοπο, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies, σύμφωνα με τις οδηγίες μας.
15 Αυγ 2022
Πολιτισμός

Η αμφίσημη ανατομία της ύπαρξης

Της Αννίτας Πατσουράκη- Ιστορικός της Τέχνης

“12 και 5 Αμαρτωλές Ιστορίες”. Η συγγραφική πένα της Γωγώς Ατζολετάκη αναφέρεται αλληγορικά στο “12 και 5 του πολιτισμού μας”, μέσα από την καταγραφή 17 συνολικά διηγημάτων. Αμαρτωλές ιστορίες, ανθρώπων της καθημερινότητας που ζουν στο στρόβιλο της απόλυτης παρακμής, της έκπτωτης ηθικής, της ανίερης σκέψης, της πτώσης των αξιών, της αλλοτρίωσης των ιδανικών, του ηθικού εκτροχιασμού και “της ολοκληρωτικής ισοπέδωσης κάθε διαχρονικής αξίας”.
Οι “12 και 5 Αμαρτωλές Ιστορίες”, στάθηκαν πηγή έμπνευσης, πυροδοτώντας δημιουργικά και ευφάνταστα, την εικαστική τέχνη της καλλιτέχνιδας Μαρίας Δημητριάδη.
Η συγγραφέας δίνει το έναυσμα, έχοντας αγκαλιάσει τις λέξεις με λόγο ευσύνοπτο, καίριο, λυρικά τολμηρό, καταγγελτικό, συχνά αφοπλιστικής ειλικρίνειας, οξυδέρκειας και με ίχνη μελοδραματισμού.
Ακολουθώντας την εξέλιξη της γλώσσας που γίνεται πλούσια, πυκνή και διαυγής, διαφαίνεται η γνώση της ορολογίας για τη χρήση διαλόγου που χαρακτηρίζει τους εκάστοτε εκπροσώπους μιας κοινωνικής τάξης ή συγκεκριμένης κατηγορίας ανθρώπων.
Η προέλευση, η χρήση της γραφής ονομάτων και εννοιών, τα κοσμητικά επίθετα και οι χαρακτηριστικοί προσδιορισμοί απόλυτης περιγραφικής συνέπειας, οδηγούν στον πυρήνα των καταστάσεων, ακροβατώντας μεταξύ του κωμικού, του κωμικοτραγικού, του τραγελαφικού και της απόλυτης δυστυχίας!
Εναλλάσσοντας τα συναισθήματα και την υποβαλλόμενη διάθεση του αναγνώστη με εντυπωσιακό ρυθμό, η Γωγώ Ατζολετάκη καταφέρνει την εξουσιαστική απορρόφηση στην ανάγνωση επιτυγχάνοντας παράλληλα την μύηση σου, την ένταξή σου στο σκηνικό δρώμενο, με ρόλο συμπρωταγωνιστή, συμμέτοχου, συνένοχου, ηδονοβλεψία, παρατηρητή των εξελισσόμενων ιστοριών, εξαργυρώνοντας τη γνώση και την πολύχρονη εμπειρία της στο θέατρο.
Εξαντλώντας θεματικά το φάσμα των ανθρώπινων τύπων της παρακμής, βιώνεις ως αναγνώστης και κατά συνέπεια ως θεατής, την υπέρβαση των ορίων της κοινωνικής απελπισίας.
Εικόνες άλλοτε κωμικές και άλλοτε σκληρές, ενίοτε αδυσώπητα σκοτεινές, περιγράφουν πρότυπα συμπεριφοράς που προσδίδουν άλλη διάσταση στην εξέλιξη της δράσης.
Τα συναισθήματα παράλογα, πρωτόγονα, αγάπης και μίσους, ερωτικά και επιθετικά, ενοχικά και συνωμοτικά, εναλλάσσονται διαρκώς. Οι εικόνες έκδηλες, προφανείς, αφήνουν τη φαντασία και το υποσυνείδητο ανηλεώς σε επιρροή!

Η εικαστική καλλιτέχνης Μαρία Δημητριάδη εμπνέεται και αποδίδει 17 ζωγραφικές δημιουργίες, μία για κάθε ιστορία της συγγραφέως, μέσα από εσωτερική, συναισθηματική μετάφραση του λόγου και του κειμένου, ακολουθώντας πνευματικούς συνειρμούς και συναισθήματα.
Συνειρμοί από υποσυνείδητες διαδρομές για τη γνώση των δύο κόσμων, του καλού και του κακού, του τέλους ή της αρχής μιας άλλης πραγματικότητας.
Ρεαλιστικά και αναγνωρίσιμα παραστατικά στοιχεία, με μεταφορική χρήση και έννοια, απεικονίζουν την νοηματική μετάφραση και συναισθηματική φόρτιση της δημιουργού μέσα σε ονειρικά σκηνικά σουρεαλιστικής σύνθεσης.
Ο εσώτερος ψυχικός και πνευματικός κόσμος της Μαρίας Δημητριάδη μεταφράζει με αλληγορικά και συμβολικά στοιχεία, τα βιωμένα συναισθήματα από τις ανθρώπινες μορφές που καταγράφονται στην εξέλιξη της εκάστοτε ιστορίας.
Η ζωγράφος οδηγεί το θεατή στο δικό της εσωτερικό, πνευματικό μονοπάτι με την ένταξη συμβολικών στοιχείων που συνηγορούν στο απόφθεγμα του Κάρλ Γιούνγκ, ο οποίος διατείνεται, πως «Το σύμβολο είναι η καλύτερη δυνατή εξήγηση για αυτό που ουσιαστικά παραμένει άγνωστο».
Ο θεατής καλείται να αναζητήσει, να ανιχνεύσει, να πιστοποιήσει τα στοιχεία της εικόνας και να τα ταυτίσει με την εκάστοτε ιστορία, ακολουθώντας την ίδια διαδρομή της καλλιτέχνιδας ή να ερμηνεύσει κατά βούληση.
Έργα κυρίως ανθρωποκεντρικά, ευρύτατου στοχαστικού βάθους και θεματικού εύρους, που χαρακτηρίζονται από τόλμη και ευρηματικότητα. Η εικαστική ματιά της δημιουργού, μέσα από μια ιδιαίτερη εικονογραφία ρηξικέλευθων πειραματισμών, προσδίδει ισορροπία και γεωμετρική αρμονία στη ζωγραφική απόδοση ανθρώπινων συναισθημάτων.
Η ανατομία της ανθρώπινης ψυχής, με αποκλίνουσες συντεταγμένες συναισθηματικών αποχρώσεων, εδρεύει σε ακατανόητες ή αμφιλεγόμενες εικόνες. Μία περιγραφή επίγειων απολαύσεων για τους ήρωες των ιστοριών, μεταμορφώνεται σε περιγραφή μιας τρομακτικής κατάστασης με ιδιότυπα σουρεαλιστικά στοιχεία.
Όλα τα παράλογα και τα έκπτωτα ηθικώς που αποτελούν μέρος της ανθρώπινης συμπεριφοράς, εμπλέκονται σ΄ ένα κόσμο πραγματικό που γίνονται εικαστικές εμμονές.
Ο πάνω και ο κάτω κόσμος, ο κόσμος του καλού και του κακού, η αλήθεια και το ψέμα της ύπαρξής μας.

Η σύνθεση των έργων οριοθετείται επιμελώς στο κέντρο του πίνακα, αναπτύσσοντας περιμετρικά πρόσθετη θεματολογία που αναδεικνύει τον αρνητικό, ένοχο ψυχισμό των πρωταγωνιστών.
Με τη χρήση της προοπτικής του βάθους, ο θεατής επικεντρώνεται στη γενική σύνθεση ακολουθώντας ενστικτωδώς τα συμπληρωματικά εννοιολογικά στοιχεία με τις μακάβριες και εσχατολογικές αναφορές.
Το σκηνικό του χώρου γίνεται σύνθετο και φορτίζεται συμβολικά. Η προβολή των αισθητικών πεδίων γεμίζει με συναισθηματικές εντάσεις.
Οι ανθρώπινες φιγούρες, απογυμνωμένα ανθρώπινα σώματα, γίνονται αινιγματικές, αμφισβητήσιμες, οξύμωρες και αλληγορικές, σκεπτομορφές ενός μίζερου και νοσηρού κόσμου, που εξωστρακισμένες εκφέρονται σε κάθε εικόνα σαν πλάσματα φαντασίας.
Η σκιά τους, αρχέτυπο σύμβολο, είναι η πρωτόγονη, ενστικτώδης πλευρά του εαυτού μας και συμβολίζει τις κρυμμένες, μύχιες, καταπιεσμένες πτυχές μας, αντικατοπτρίζοντας ακριβώς ότι δε θέλουμε να είμαστε.
Η τεχνική εφαρμογής με τις συμπαγείς στρώσεις χρώματος και οι μικρές, ακριβοθώρητες κηλίδες φωτός προσδίδουν στον τολμηρό χαρακτήρα των συνθέσεων, που πλέον, εμφανίζονται δαιδαλώδεις και ευφάνταστες, να απεικονίζουν τις φαντασιώσεις, τις ανησυχίες, τις εμμονές του νου και της μνήμης.
Το υποτυπώδες, αχνό σχέδιο, αφήνεται να σβήσει. Η περιγραφή της φόρμας ορίζεται από το χρώμα με τονικότητες εναλλασσόμενης έντασης και ψυχρής κλίμακας που εντείνει το αχανές συναίσθημα.
Τα εκφραστικά μέσα της καλλιτέχνιδας αγγίζουν το νοηματικό βάθος ενώ η τελειότης της συγγραφικής περιγραφής, την καθοδηγεί στην ατμόσφαιρα των αντιθέσεων και στην ανάδειξη για το πηγαίο και το αυθεντικό της έμπνευσης της.
Οι εικαστικές συνθέσεις της Μαρίας Δημητριάδη εκφράζουν πυκνότητα νοημάτων, δημιουργούν εσωτερική ένταση και συγκλονίζουν τη ψυχή και τις αισθήσεις.
Η ανθρώπινη παρουσία, σε περιπέτεια για το “διατί” και το “δέον” της ύπαρξής της, ενεργοποιεί συνδυαστικά τα συναισθήματα και τους στοχασμούς του θεατή.
Με αφηγηματική αλληγορία, ανείπωτες σκέψεις που κυριεύουν ένα παγανιστικό σύμπαν
δηλώνουν την οδύνη των παθών τους.
Στην αναζήτηση του στοιχειώδους και θεμελιακού, η προσωπική ενδοσκόπηση καταδιώκει
το χώρο, το χρόνο, τον τρόπο, που επιδρά στη συμπεριφορά για τα “persona non grata”,
τους ανεπιθύμητους. Κι εκεί, η έκπληξη της πραγματικότητας νικά τη φαντασία.
Τα όρια της σκέψης, σε παράξενη συσσώρευση ιδεών, ενός μολυσμένου κοινωνικού ιστού,
γίνονται η περιγραφική απεικόνιση της διαστρεβλωμένης υπόστασης του ανθρώπου.
Ο εσωτερικός μας εγκλωβισμός σε υποκειμενικό και κοινωνικό επίπεδο, συναντά τα συναισθηματικά αδιέξοδα και στην πορεία της ανθρώπινης δημιουργίας επιβεβαιώνει τον Ηράκλειτο, στη ρήση του «Ήθος ανθρώπω δαίμων», το ήθος προσδιορίζει την τύχη του ανθρώπου!

Αννίτα Πατσουράκη- Ιστορικός της Τέχνης

Related posts