Subscribe Now

Trending News

Τα cookies επιτρέπουν μια σειρά από λειτουργίες που ενισχύουν την εμπειρία σας στo now24.gr.
Χρησιμοποιώντας αυτόν τον ιστότοπο, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies, σύμφωνα με τις οδηγίες μας.
10 Δεκ 2019
Πολιτισμός

Ελένη Κάζδαγλη-Μαρκάκη: Ανοιχτός ορίζοντας είναι για μένα ο τρόπος σκέψης και γραφής

Συνέντευξη στην Μαίρη Γκαζιάνη 

Η Ελένη Κάζδαγλη Μαρκάκη γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη και κατοικεί στον Βόλο. Σπούδασε Πολιτικός Μηχανικός στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και εργάσθηκε σε τεχνικές υπηρεσίες και εταιρείες, αλλά και ως καθηγήτρια, σε τεχνικές σχολές.

Τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια, ακολουθώντας μια βαθιά επιθυμία που την παίδευε από νεαρή ηλικία, ασχολείται με τη συγγραφή. Η αγάπη για μετακίνηση και οι επιρροές από τα ταξίδια της αποτυπώνονται συχνά στα γραπτά της, δίνοντάς τους έναν αέρα ανοιχτού ορίζοντα.

Έχει γράψει διηγήματα, καθώς και το μυθιστόρημα «Ο κήπος με τα μυστικά». Τα έργα της έχουν βραβευθεί σε λογοτεχνικούς διαγωνισμούς της Πανελλήνιας Ένωσης Λογοτεχνών. Το Καφέ Ρουαγιάλ είναι το δεύτερο μυθιστόρημά της. 

ΜΑΙΡΗ ΓΚΑΖΙΑΝΗ: Έχετε γεννηθεί στη Θεσσαλονίκη αλλά κατοικείτε στο Βόλο. Τι σας έκανε να εγκαταλείψετε τη γενέτειρά σας και να εγκατασταθείτε στον Βόλο;

ΕΛΕΝΗ ΚΑΖΔΑΓΛΗ-ΜΑΡΚΑΚΗ: Προσωπική και επαγγελματική ζωή. Η ζωή μας οδηγεί να κάνουμε τις επιλογές μας. Τι άλλο;

Μ.Γ.: Τι συμβολίζουν αυτές οι δυο πόλεις για εσάς;

Ε.Κ.-Μ.: Ο Βόλος για μένα συμβολίζει την πραγματική ζωή, αλλά η Θεσσαλονίκη είναι η πόλη των ονείρων μου, παιδικών και νεανικών, που απαιτούν συνεχώς την πραγμάτωση τους.

Μ.Γ.: Έχετε σπουδάσει Πολιτικός Μηχανικός. Τι σας ώθησε προς αυτή την κατεύθυνση σπουδών;

Ε.Κ.-Μ.: Επιρροές από αδέλφια και φίλους, αλλά συγχρόνως και η αγάπη για τα μαθηματικά.

Μ.Γ.: Έχετε εργαστεί σε τεχνικές υπηρεσίες και εταιρείες, ως καθηγήτρια σε τεχνικές σχολές αλλά παράλληλα ασχολείστε με τη συγγραφή. Υπάρχει σχέση ανάμεσα στους αριθμούς και τα σχέδια ενός πολιτικού μηχανικού με τα γράμματα ενός λογοτέχνη;

Ε.Κ.-Μ.: Εκ πρώτης όψεως δεν υπάρχει καμμία σχέση ανάμεσα στην επιστήμη του Μηχανικού και στην συγγραφή. Η θετική όμως σκέψη, που καλλιεργείται στις Σχολές των Μηχανικών κι ακόμη ο σχεδιασμός  που απαιτείται στο επάγγελμα, είναι ιδιαίτερα χρήσιμα στην οργάνωση και στο ‘συμμάζεμα’ ειδικά ενός μεγάλου μυθιστορήματος.

Μ.Γ.: Ποιο ήταν το κίνητρο ώστε να ξεκινήσετε τη συγγραφή βιβλίων;

Ε.Κ.-Μ.: Ίσως όχι κίνητρο, αλλά ανάγκη περισσότερο που ήταν βαθιά ριζωμένη μέσα μου από τα παιδικά χρόνια ακόμη και που με οδήγησε στη συνέχεια να αλλάξω πορεία.

Μ.Γ.: Έχετε γράψει διηγήματα, μυθιστορήματα κι έχετε βραβευτεί σε λογοτεχνικούς διαγωνισμούς. Πως αισθανθήκατε με την καταξίωση των βραβεύσεων;

Ε.Κ.-Μ.: Η βράβευση είναι μεγάλη ικανοποίηση. Σου δημιουργεί την αίσθηση ότι βρίσκεσαι σε σωστό δρόμο και συγχρόνως σου δίνει την ώθηση να προχωρήσεις παραπέρα κι αυτό είναι κάτι πολύ σημαντικό για κάποιον που γράφει και που θέλει να έχει συνέχεια η ενασχόληση του αυτή.

Μ.Γ.: Πρόσφατα κυκλοφόρησε το βιβλίο σας «Καφέ Ρουαγιάλ». Τι κρύβεται πίσω από τον τίτλο;

Ε.Κ.-Μ.: Ο τίτλος θυμίζει μια ζωή παραμυθένια και ονειρεμένη αλλά στη συνέχεια, καθώς εξελίσσεται η ιστορία του βιβλίου, αυτή η αίσθηση αντικαθίσταται από μία άλλη, της πνευματικής αναζήτησης, της επαναστατικότητας και των φιλελεύθερων ιδεών που διαπνέουν τους ήρωες του.

Μ.Γ.: Ποιο είναι το «Καφέ Ρουαγιάλ» που δανείζει τον τίτλο στο βιβλίο σας;

Ε.Κ.-Μ.: Η Τεργέστη την εποχή του 19ου αιώνα στην οποία διαδραματίζεται εν μέρει η ιστορία μας, ήταν μια πόλη λαμπερή, το διαμάντι στο στέμμα των Αψβούργων , όπως την αποκαλούσε ο αυτοκράτορας της Αυστροουγγαρίας Φραγκίσκος Ιωσήφ. Τότε είχε αρχίσει να αναπτύσσεται η αστική τάξη επιχειρηματιών, πλοιοκτητών και εμπόρων, οι οποίοι είχαν πάρει πλέον τα σκήπτρα του πλούτου και της εξουσίας από την τάξη των αριστοκρατών που παρέπαιε. Ήταν μια πόλη που έσφυζε από πλούτο και ζωή, γεμάτη καφέ όλων των ειδών, όπου σύχναζαν  πλούσιοι αστοί και κυρίες της αριστοκρατίας και άλλα όπου σύχναζαν λογοτέχνες, ποιητές καθώς και επαναστάτες, φορείς φιλελεύθερων και επαναστατικών ιδεών που αναδύονταν τότε. Ένα από τα καφέ αυτά ήταν και το ‘Καφέ Ρουαγιάλ’,  με τη διαφορά ότι του έδωσα όνομα φανταστικό, κι αυτό γιατί ήθελα να έχω την ευχέρεια να αναφέρομαι σε πρόσωπα και γεγονότα που εξυπηρετούσαν την μυθοπλασία.

Μ.Γ.: Σε ποιες χρονικές περιόδους και σε ποιες πόλεις ταξιδεύετε τους αναγνώστες μέσα από το βιβλίο σας;

Ε.Κ.-Μ.: Η χρονική περίοδος στην οποία αναφέρομαι είναι μία ευρεία περίοδος, περίπου 140 ετών, από το 1830 έως το 1970. Οι πόλεις στις οποίες διαδραματίζεται η ιστορία μας είναι η Τεργέστη της εποχής των Αψβούργων, η Κέρκυρα της φινέτσας στην εποχή της Αγγλοκρατίας, η Κεφαλλονιά των εξεγέρσεων κατά των γαιοκτημόνων αλλά και των Άγγλων κατακτητών, όλα αυτά κατά την διάρκεια του 19ου αιώνα. Με το γύρισμα του αιώνα, θα βρεθούμε στην οθωμανική Θεσσαλονίκη, μια πόλη πολύχρωμη και μυστηριακή, αλλά και στην Κωνσταντινούπολη του Α΄ Παγκοσμίου πολέμου και της Διασυμμαχικής κατοχής κι ακόμη θα ακολουθήσουμε καραβάνια με καμήλες φορτωμένες με πολύτιμα χαλιά στους ροζ αμμόλοφους της Αραβικής χερσονήσου. Τόποι και πόλεις μαγικές σε εποχές συναρπαστικές.

Μ.Γ.: Ένα γενεαλογικό δέντρο, από γενιά σε γενιά, παρουσιάζεται μέσα από τις σελίδες του. Πως προέκυψε η ιδέα της συγκεκριμένης ιστορίας που αφηγείστε;

Ε.Κ.-Μ.: Η ιδέα της συγγραφής του ‘Καφέ Ρουαγιάλ’, προέκυψε από μία ιστορία που μου διηγήθηκε συγγενικό πρόσωπο και αφορούσε την κοντέσα Αμάλια ντι Ριβόλι, ηρωίδα του βιβλίου και πρόσωπο υπαρκτό που έζησε στα τέλη του 19ου και αρχές του 20ού αιώνα. Ο 19ος αιώνας επαναστατικός και ελπιδοφόρος με έλκυε πάντα. Γέννησε πλήθος από ιδέες φιλοσοφικές και επαναστατικές ντυμένες με ρομαντισμό και ήταν η  πιο λαμπερή, η πιο παθιασμένη και πολλά υποσχόμενη επαναστατική περίοδος της Ευρώπης. Η ζωή της Αμάλια ντι Ριβόλι με συγκίνησε και αποφάσισα να γράψω για κείνην, μέσα στο πλαίσιο της τόσο ενδιαφέρουσας αυτής χρονικής περιόδου. Το γενεαλογικό δένδρο που αναφέρετε, δημιουργήθηκε για να στηρίξει την ιστορία μου, όπως τελικά διαμορφώθηκε με την βοήθεια της μυθοπλασίας.

Μ.Γ.: Πολλά είναι τα πρόσωπα που αναφέρονται στο βιβλίο σας τα οποία ακολουθούνται από τις σχέσεις τους, τα συναισθήματά τους, τα βιώματά τους. Τι θέλατε να περάσετε στον αναγνώστη;

Ε.Κ.-Μ.: Πολλά τα πρόσωπα του βιβλίου πράγματι και κάθε ένας από τους ήρωες έχει την δική του ιδιαίτερη προσωπικότητα με τις ιδέες, τα πιστεύω του και τις αδυναμίες του. Η εποχή χαρακτηρίζεται από την καταπίεση των λαών από μεγάλες αυτοκρατορίες, των αγροτών από τους γαιοκτήμονες και των γυναικών από την πατριαρχική κοινωνία, σε κλειστές κοινωνίες όπως αυτή της Κεφαλονιάς,  καθώς και από τις εξεγέρσεις λαών και κοινωνικών ομάδων ενάντια στους κατακτητές τους. Οι ήρωες μου διαπνέονται από θάρρος, αγνό ιδεαλισμό και πίστη στα ιδανικά της δικαιοσύνης και της ελευθερίας. Αυτό που θέλω να περάσω στους αναγνώστες είναι ακριβώς αυτά τα ιδανικά που είναι πάντα επίκαιρα και αδιαπραγμάτευτα καθώς και την δύναμη των ανθρώπων να αγωνίζονται γι αυτά που αγαπούν. Επιπλέον θέλω να καταγράψω το ενδιαφέρον για το ιστορικό παρελθόν που πάντα έχει να μας διδάξει κάτι για το παρόν. Και τέλος την αγάπη για μετακίνηση ως ζωοποιό δύναμη που προσφέρει πνοή στη ζωή μας.

Μ.Γ.: Υπάρχουν πραγματικά πρόσωπα και γεγονότα πάνω στα οποία βασίσατε την ιστορία που αφηγείστε ή αφορά εξ ολοκλήρου μυθοπλασία;

Ε.Κ.-Μ.: Πράγματι υπάρχουν κάποια πρόσωπα και γεγονότα πραγματικά, αυτά κυρίως που αφορούν την οικογένεια της Αμάλια ντι Ριβόλι. Αλλά καθώς τα στοιχεία που είχα ήταν πολύ λίγα, χρησιμοποίησα την μυθοπλασία για να συμπληρώσω την  υπόλοιπη ιστορία.

Μ.Γ.: Τι ρόλο παίζει ο έρωτας στην εξέλιξη της ζωής των ηρώων σας;

Ε.Κ.-Μ.: Ακολουθώντας το κάλεσμα του έρωτα, οι ήρωες θα πληγωθούν, θα πονέσουν και θα παρασυρθούν στη δίνη της ιστορίας πολλές φορές χωρίς την θέληση τους, εξαναγκασμένοι από τις συνθήκες που επικρατούσαν τότε, είτε αιτία ήταν τα ήθη της εποχής, είτε τα ιστορικά γεγονότα, πόλεμοι, εξεγέρσεις και επαναστάσεις που γίνονταν  συνεχώς. Έτσι ο έρωτας όπως και πολλές άλλες ιδέες που διατρέχουν το βιβλίο, γίνονται η αιτία αλλά και η κινητήριος δύναμη για να λάβουν οι ήρωες τις αποφάσεις που θα διαμορφώσουν τελικά τις ζωές τους στο πέρασμα του χρόνου.

Μ.Γ.: Στην τελευταία γενιά, επιλέξατε τη Τζούλια για τα απομνημονεύματα της οικογένειας. Τι ιδιαίτερο διαθέτει  η Τζούλια σε σχέση με τις αδερφές της;

Ε.Κ.-Μ.: Η Τζούλια είναι ιδεολόγος και διαπνέεται από ιδέες προοδευτικές, που φαίνεται να έχουν περάσει από τους προγόνους της σε κείνην διαμέσου των γενεών. Επιπλέον διαθέτει ευαισθησία, αγάπη για διάβασμα, από μικρό παιδί ακόμη, καθώς και μια ιδιαίτερη κλίση για γράψιμο. Είναι νομίζω η ηρωίδα η πλέον κατάλληλη για να κατανοήσει τις επιλογές των προγόνων της, να τις στηρίξει  και να τις καταγράψει.

Μ.Γ.: Πολλές είναι οι πληροφορίες για τους τόπους και τις καταστάσεις που κινούνται οι ήρωές σας. Χρειάστηκε να κάνετε κάποια έρευνα;

Ε.Κ.-Μ.: Έκανα μεγάλη ιστορική έρευνα για διαφορετικούς τόπους και εποχές που κράτησε περίπου 2 χρόνια με ενδιάμεσα διαστήματα συγγραφής. Ανέτρεξα σε ιστορικά βιβλία, μαρτυρίες και διηγήσεις περιηγητών της εποχής, προκειμένου να τεκμηριώσω ιστορικές καταστάσεις και γεγονότα στα οποία αναμειγνύονταν  οι ήρωες μου. Επιπλέον χρειάστηκε να κάνω μελέτη για να αποτυπώσω και να περιγράψω τους τόπους και τις πόλεις, όπως ήταν στην χρονική περίοδο στην οποία αναφέρομαι και να τα μεταφέρω όλα αυτά στο βιβλίο ώστε να μπορέσει ο αναγνώστης να μπει στο κλίμα της διήγησης και να νιώσει ότι είναι μέρος αυτής.

Μ.Γ.: Ταυτιστήκατε με κάποια από τις ηρωίδες σας;

Ε.Κ.-Μ.: Δεν ταυτίστηκα απόλυτα με καμμία από τις ηρωίδες μου, είναι όμως όλες αγαπημένες. Μέσα σε κάθε μία από αυτές βρίσκεται ένα κομμάτι από εμένα, όλες έχουν κάτι δικό μου.

Μ.Γ.: Ποια ηρωίδα σας και ποιον ήρωά σας αγαπήσατε περισσότερο;

Ε.Κ.-Μ.: Περισσότερο από όλους αγάπησα την Φιλομήλα για την ανεξαρτησία του πνεύματος και την δύναμη του χαρακτήρα της, η οποία παρ΄ όλες τις αντίξοες συνθήκες της εποχής και κόντρα στο κατεστημένο, κατάφερε να ξεπεράσει εμπόδια και να ζήσει μια ζωή όπως την ήθελε. Και από τους ήρωες, περισσότερο αγάπησα τον άτυχο Ούγο δε Ρόσσι, εμπνευσμένο ποιητή και αγνό ιδεολόγο, ο οποίος παρόλο που ήταν ο ίδιος αριστοκράτης και ανήκε στη κάστα των προνομιούχων, έδωσε τη ζωή του για τις ιδέες του και την υπεράσπιση του δίκαιου των φτωχών.

Μ.Γ.: Με ποιο κομμάτι του βιβλίου συγκινηθήκατε περισσότερο όταν το γράφατε;

Ε.Κ.-Μ.: Το κομμάτι που με συγκίνησε περισσότερο την ώρα που το έγραφα, είναι η σκηνή με την Αμάλια να γλείφει το αίμα του σκοτωμένου της παιδιού, από το αποτύπωμα που είχε αφήσει πάνω στο μπλοκ ζωγραφικής του το βόλι που τον σκότωσε. Κάθε φορά που ξαναδιαβάζω αυτό το απόσπασμα, εξακολουθώ να συγκινούμαι και να βουρκώνω, όπως την πρώτη φορά.

Μ.Γ.: Έχετε «Αγάπη για μετακίνηση» διαβάζω στο βιογραφικό σας. Τι σημαίνουν τα ταξίδια για εσάς;

Ε.Κ.-Μ.: Παρόλο που πιστεύω ότι η σταθερή καθημερινότητα στη ζωή,  μας δίνει το στίγμα και την αίσθηση της ύπαρξης μας, το ταξίδι και η μετακίνηση γενικότερα είναι η απαραίτητη πνοή που την αναζωογονεί. Τα ταξίδια τα βλέπω  σαν ένα  συμπλήρωμα  ζωής που μας χρειάζεται για να ανασαίνουμε. Νομίζω ότι η αίσθηση της ελευθερίας που μας προσφέρουν είναι κάτι μοναδικό.  Στο ‘Καφέ Ρουαγιάλ’ όμως, το βλέπω συγχρόνως και σαν ένα σαράκι που κατατρώει κάποιους ήρωές μου και που δεν τους αφήνει να χαρούν την καθημερινότητα.

Μ.Γ.: Σε ποια από τις χρονικές περιόδους και σε ποιον τόπο απ΄ όσους αναφέρετε στο βιβλίο σας θα θέλατε να είχατε ζήσει;

Ε.Κ.-Μ.: Θα ήθελα ίσως να είχα ζήσει στην εποχή από τα τέλη του 19ου έως τις αρχές του 20ού, υπό την προϋπόθεση όμως να βρισκόμουν σε ένα περιβάλλον ικανοποιητικό και να είχα καλή κοινωνική θέση.

Μ.Γ.: Ποιος είναι ο δικό σας «ανοιχτός ορίζοντας»;

Ε.Κ.-Μ.: Ανοιχτός ορίζοντας είναι για μένα ο τρόπος σκέψης και γραφής. Όταν γράφω μια ιστορία, νιώθω το μυαλό μου να διαστέλλεται, να γίνεται πορώδες και από τους πόρους του να εισέρχονται εικόνες από τόπους διαφορετικούς, εμπειρίες ζωής, σκέψεις και συναισθήματα χωρίς περιορισμούς.

Μ.Γ.: Σας ευχαριστώ για την παραχώρηση της συνέντευξης και σας εύχομαι καλοτάξιδο το βιβλίο σας. 

Ε.Κ.-Μ.: Κι εγώ σας ευχαριστώ πολύ.

*Το μυθιστόρημα «Καφέ Ρουαγιάλ» της Ελένης Κάζδαγλη-Μαρκάκη κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Χάρτινη Πόλη.

 

Μαίρη Γκαζιάνη

Γεννήθηκε στα Ιωάννινα.  Μεγάλωσε στην Αθήνα όπου ζει μέχρι σήμερα και εργάσθηκε ως τραπεζοϋπάλληλος. Στο παρελθόν ασχολήθηκε ερασιτεχνικά με την φωτογραφία ενώ τώρα ζωγραφίζει και παράλληλα γράφει. Έχει πραγματοποιήσει ατομικές εκθέσεις και έχει συμμετάσχει σε πολλές ομαδικές.

Τον Μάιο του 2012 κυκλοφόρησε την πρώτη ποιητική της συλλογή με τίτλο «Σου γράφω…», τον Σεπτέμβρη 2013 κυκλοφόρησε το πρώτο της μυθιστόρημα με τίτλο ΕΝΑ ΦΕΓΓΑΡΙ ΛΙΓΟΤΕΡΟ και τον Ιούνιο του 2014 κυκλοφόρησε το βιβλίο της ΤΑ ΠΛΗΚΤΡΑ ΤΗΣ ΣΙΩΠΗΣ  από τις εκδόσεις ΄Οστρια. Επίσης, το παραμύθι της «Το ψαράκι του βυθού» συμπεριλαμβάνεται στο βιβλίο «Παραμύθια και Μαμάδες» εκδόσεις Βερέττα 2015.  Τον Ιούνιο 2017 κυκλοφόρησε το μυθιστόρημά της ΑΛΙΚΑ ΒΗΜΑΤΑ από την Εμπειρία Εκδοτική. Το 2019 θα κυκλοφορήσει το νέο της μυθιστόρημα από τις εκδόσεις Ωκεανός.

Την περίοδο 2011-2012 υπήρξε ραδιοφωνική παραγωγός στο magicradiolive. Από τον Νοέμβρη 2014 συνεργάζεται με το now24.gr και έχει πραγματοποιήσει πάνω από πεντακόσιες συνεντεύξεις. Το 2016 συμμετείχε στην τηλεοπτική εκπομπή ΚΑΛΩΣ ΤΟΥΣ του ΑιγαίοTV πραγματοποιώντας συνεντεύξεις σε ανθρώπους των τεχνών. Διετέλεσε Διευθύντρια Σύνταξης του on line Πολιτιστικού Περιοδικού Books and Style από Ιούλιο 2017 έως Μάρτιο 2018 οπότε αποχώρησε οικειοθελώς.

Μεγάλες της αγάπες είναι το θέατρο και ο χορός με τα οποία έχει ασχοληθεί ερασιτεχνικά.   

 

Related posts